Een heel rare vraag en een kapotte plaat

Het is te hopen dat de ouders uit Dordrecht die gisteren een dochter verloren, weinig gelegenheid hebben gehad naar de televisie te kijken. Daar werd namelijk op alle zenders de hele avond rechtstreeks verslag gedaan van de graafwerkzaamheden door de technische recherche in de tuin van hun overbuurman.

Het werd een van de onsmakelijkste hypes van de laatste jaren. Dat steevast naam en foto van het vermiste meisje werden getoond viel moeilijk te vermijden. Die waren namelijk eerder op grote schaal verspreid in het kader van een zogeheten Amber Alert, bedoeld om de hele natie te helpen zoeken naar een verdwenen kind. Ook Opsporing verzocht (AVRO) zou vandaag groot uitpakken, maar voortschrijdend inzicht nam de noodzaak weg. Er was namelijk al een aanhouding verricht.

Ernstiger was de gretigheid waarmee diverse programma’s zich stortten op het drama. Het begon al in EénVandaag (AVRO/TROS), dat een interview maakte met „de wanhopige ouders”. Bijna kwijlend vroeg Sander ’t Sas: „Hoe is het met u? Het is misschien een heel rare vraag, maar ik wil het toch weten.” Een rare vraag, inderdaad. Het voor de hand liggende antwoord, over slaappillen en weg tikkende minuten, zullen we nog vaak als soundbite terugzien.

Vervolgens ontstond er voor het afzetlint een soort wedstrijd tussen verslaggevers wie als eerste de vondst van een stoffelijk overschot kon melden. Netwerk (EO) hoopte op een ontknoping voor het einde van de uitzending, maar moest het stokje doorgeven aan Moraalridders (EO). Het NOS Journaal van tien uur had de primeur van de arrestatie van de overbuurman, een politieagent, maar in Nova en Pauw & Witteman moest politiewoordvoerder Nicolette Bovenhorst als een kapotte grammofoonplaat op elke vraag blijven antwoorden dat er zorgvuldig onderzoek plaatsvond.

Intussen had RTL op basis van „hoge bronnen binnen politie en justitie” gemeld dat het meisje dood was. Maar Nicolette hield vol dat er „niets” gevonden was.

Peter R. de Vries geloofde haar niet. De bevestiging van zijn gelijk kwam pas ver na het laatste journaal, op Teletekst.

Hoe kon de moord op een kind zo belangrijk nieuws worden? Het is de schaduwkant van het Amber Alert. Brede verspreiding van een signalement direct na een verdwijning kan nuttig zijn, maar De Vries legde uit dat acht van de tien zedendelicten niet door nomadische seriemoordenaars worden gepleegd, maar door mensen uit de directe omgeving van het slachtoffer. Dan heeft een alarm in alle media weinig zin en is het gevolg dat dit bericht wordt opgeblazen tot wereldnieuws, en zo het verdriet onnodig wordt uitvergroot.