Demissionaire Gerda

Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit viert zijn 75-jarig bestaan en geeft zichzelf een cadeautje. Het is een éénmalig glossy magazine dat Gerda heet. Dit naar het voorbeeld van het blad Linda van actrice en presentatrice Linda de Mol. Overigens vaak gekopieerd en ook wel gepersifleerd door bekende Nederlanders als Ruud (Gullit), Matthijs (van Nieuwkerk), Youp (van ’t Hek) en Maarten (van Rossem). In deze tijd worden personen merken en zijn merken emotiedragers of identiteitsverschaffers geworden. Zo werd bijvoorbeeld het Calvijnjaar versierd met de glossy Calvijn. Gerda is dus ook een ‘gevoel’. Maar welk?

Het blad komt uit als bijlage van de vrouwenbladen Flair, Margriet en Libelle. Het departement hoopt zo ongeveer 2 miljoen lezers te bereiken, in het bijzonder het jongere segment. De kosten bedragen volgens minister Verburg (CDA) ongeveer 4 ton, volgens critici in de Tweede Kamer een miljoen. Die critici zien in Gerda vooral een demissionaire minister van het CDA, die midden in verkiezingstijd aan eigen naamsbekendheid werkt. En geef ze eens ongelijk. Het blad wordt geldsmijterij genoemd, een verkiezingsstunt, ongepast, een diepe schande et cetera.

De Gerda om wie het blad draait, zegt het belang te willen dienen om de ‘waarden’ van natuur en voeding breed onder de aandacht te brengen. Gerda staat voor Groen. Boegbeeld en inhoud vallen in een mediademocratie samen en dus is een glossy gepast. Als dat waar is staat ‘Ernst’ voor justitie, ‘Eimert’ voor defensie en ‘Piet Hein’ voor sociale zaken.

Toch valt te hopen dat de andere departementen niet in deze moderne val trappen. Niet alleen omdat het een kostbare vorm van ijdeltuiterij is, waar zeker politici zich van moeten onthouden. Maar ook omdat soberheid nu gewenst is: geen enkel departementaal jubileum hoeft te worden gevierd met tonnen kostende tijdschriftbijlagen, van welke aard dan ook. Investeer het toch in de natuur zelf.

Ministers zijn bovendien passanten in het openbaar bestuur. Wie vier ton (of een miljoen) uitgeeft om ‘Gerda’ in de markt te zetten, koopt een kat in de zak als dit nieuwe merk opeens demissionair blijkt. Gerda zien we wellicht niet meer terug, als minister, op dit departement of in de Kamer. Daarvoor geeft de burger bij de verkiezingen de eerste aanzet.

Alleen uit respect voor het democratisch proces had demissionair minister Verburg dit blad moeten terughalen. En het dan moeten opbergen in het magazijn der mislukte plannen. Eventueel naast het wassen beeld dat Madame Tussauds ooit van CDA-voorman Elco Brinkman liet maken, in 1993 denkend de nieuwe premier van Nederland in huis te nemen.

Het Gerda-plan was overigens al vanaf het begin strijdig met het communicatiebeleid dat de overheid begin deze eeuw op papier zette. Daar heet het dat overheidscommunicatie „over beleid en organisatie dient te gaan”. Het wordt „niet gericht op persoonlijke ‘imagebuilding’ van bewindspersonen en andere overheidsfunctionarissen”. Een helder uitgangspunt, dat jammer genoeg totaal vergeten bleek.