Kies voor klein

Stel je bent een voetbalcoach en Ajax is je volgende tegenstander. En stel je neemt jezelf één ding voor: verliezen is acceptabel, zolang het maar níét gebeurt door een schwalbe (fopduik) van Luis Suarez. Wat te doen? Niels van Quaquebeke en Steffen Giessner schieten te hulp. De onderzoekers van de Erasmus Universiteit analyseerden meer dan honderdduizend overtredingen, begaan in de Bundesliga, de Champions League en tijdens Wereldkampioenschappen. Daarvoor hoefden ze niet alle wedstrijden zelf te zien. Ze kochten de statistieken in van een bedrijf dat de gekste voetbalstatistieken registreert. Zo ook: alle overtredingen en de lichaamslengte van zowel dader als slachtoffer. Wat bleek na flink wat statistisch rekenwerk? Scheidsrechters fluiten vaker voor een overtreding van een lange speler op een kleine speler dan andersom. Dat zegt natuurlijk nog maar weinig. Theoretisch zou het kunnen dat lange spelers nu eenmaal gemener of lomper zijn dan kleine spelers. Die hypothese toetsten de onderzoekers in een tweede experiment. Via websites voor voetbalfans rekruteerden ze 120 proefpersonen. Bijna allemaal hadden die zelf wel eens een wedstrijd gefloten. De proefpersonen kregen filmpjes te zien waarbij twee spelers op een bal afrenden. Met de computer konden de onderzoekers het onderlinge lengteverschil tussen de voetballers veranderen. In elk filmpje viel een van de voetballers op het gras. Vraag aan de scheidsrechters: was de oorzaak a) een overtreding, b) een schwalbe of c) toeval? Flink wat filmpjes later was daar het definitieve bewijs: scheidsrechters zijn inderdaad geneigd om te fluiten in het voordeel van kleine voetballers. En eigenlijk is dit ook niet zo gek, stellen de onderzoekers. Van jongsaf aan zien we elke dag hoe grotere mensen sterker zijn dan kleinere mensen. Een kleuter die een middelbare scholier omverwerpt? Dat kan niet. Andersom kan wel. Dit soort levenslessen nemen scheidsrechters onbewust mee zodra ze het sportveld opstappen. En dus krijgen kleinere spelers eerder een penalty toegewezen. Het effect is het sterkst bij een lengteverschil van 10 centimeter of meer. Dus voor de coach die een verdediger op Suarez moet zetten…. Kies voor een speler van maximaal 1.90 meter.

Rik Kuiper & Tonie Mudde

Bron: Journal of Sport and Exercise Psychology door Niels van Quaquebeke and Steffen R. Giessne]