Oorlogskabinet kende SS-verleden Bernhard al

Het Nederlandse kabinet wist al tijdens de Tweede Wereldoorlog dat prins Bernhard lid was geweest van een hulpdienst van de SS. Dat blijkt uit onderzoek van deze krant in het Nationaal Archief in Den Haag.

Bernhard heeft zelf lang geheimzinnig gedaan over zijn vermeende lidmaatschap van organisaties als de nazi-partij NSDAP en de paramilitaire SS. In een interview met de Volkskrant dat na zijn dood in 2004 verscheen, gaf hij het SS-lidmaatschap voor het eerst volmondig toe. Dat hij lid was van de NSDAP bleef hij ontkennen.

In de Amerikaanse pers doken vanaf 1941 geruchten op over een mogelijk SS-lidmaatschap van Bernhard. Tot nu toe was niet bekend of de Nederlandse regering wist of deze berichten een grond van waarheid hadden.

Het Nationaal Archief maakte begin dit jaar honderden meters archief openbaar, met daarin ook stukken over het Koninklijk Huis. In een van de vrijgegeven mappen zit een codetelegram uit september 1944 van Alexander Loudon, Nederlands ambassadeur in de VS. Hij vraagt aan Buitenlandse Zaken hoe krantenberichten over Bernhards SS-lidmaatschap weersproken moeten worden. Een dag later antwoordt minister Van Kleffens (Buitenlandse Zaken): „Ik maak hieruit op dat U wellicht niet bekend is dat de betrokkene inderdaad korten tijd lid is geweest van een S.S. hulpdienst, waaraan hij, wellicht om erger te voorkomen, toen niet kon ontkomen.”

Volgens NIOD-historicus Gerard Aalders, die vorig jaar een boek publiceerde over de prins, is dit telegram het eerste bewijs dat het Nederlandse kabinet al tijdens de oorlog wist dat Bernhard lid was geweest van de SS.

Of koningin Wilhelmina ook op de hoogte was, valt te betwijfelen. In het boek Wilhelmina, sterker door strijd uit 2002 schrijft historicus Cees Fasseur over Bernhards lidmaatschap van nationaal-socialistische organisaties dat „Wilhelmina waarschijnlijk pas na de Tweede Wereldoorlog door toedoen van uit Amerika afkomstige informatie aan die wetenschap is gekomen.”

Fasseur zegt nu desgevraagd dat het mogelijk is dat Bernhard zijn verleden heeft opgebiecht aan Van Kleffens. „Bernhard had een goede band met Van Kleffens en kwam in Londen geregeld bij hem over de vloer.”

Voor Fasseur staat vast dat Wilhelmina pas na de oorlog van Bernhards SS-lidmaatschap hoorde. Dat zou betekenen dat Van Kleffens en andere ministers die van het nieuws op de hoogte waren, de waarheid voor de koningin verborgen hebben gehouden tot na 1945.

Archief: pagina 2