Gesprekken op het breukvlak van krimp en groei

Krimp is de nieuwe kans.

Het jaar 2009 was het jaar van de krimp. Krimpende banken, krimpende bezittingen, krimpende bedrijvigheid en op termijn ook een krimpende bevolking.

Krimp verandert de economische verhoudingen, lokaal en internationaal. China en India krimpen niet. Maar de krimp dwingt ook tot groei. Banken moeten hun afdelingen met specialisten voor vastgelopen bedrijfskredieten in rap tempo uitbreiden. Crisis is werk voor interim-managers. Als ook dat vergeefs blijkt, gaat de bel voor de laatste ronde: daar staat de curator. Kroymans, Econcern, DSB Bank, Bartels Advocaten.

In de krimp geven twee van de belangrijkste graadmeters tegenstrijdige signalen: aandelenkoersen namen een grote sprong voorwaarts, maar het overheidstekort ook. Dit was een jaar met een beurshausse, maar hoeveel Nederlanders hebben daarvan geprofiteerd? Sparen tegen een steeds lagere rente is populairder. Is de hausse een opluchting dat de kladderadatsch is uitgebleven? Of voorspelt de financiële kudde het economisch herstel?

Daartegenover staan de oplopende staatstekorten, een typisch crisiskenmerk. De overheid probeert de economie gaande te houden, met deeltijd WW en de steun voor kenniswerkers. De staat heeft zich een meer dominante rol aangemeten in de economie. Een paar van de grootste fusies, overnames en kapitaalmarkttransactie vloeiden voort uit overheidsingrijpen. Lokale overheden verkochten voor miljarden hun aandelen Nuon en Essent, Aegon en ING trokken miljarden aan om staatssteun deels af te lossen en hoogspanningsnetbeheerder TenneT, een staatsbedrijf, kocht een groot net in Duitsland.

De staat zal zich blijven laten gelden. Grote infrastructurele projecten staan op stapel: van de aanleg van rekeningrijden tot investeringen in duurzame energie. De ‘zachte’ infrastructuur, de regels voor bestuur en toezicht op bedrijven en organisaties, verandert met de crisis. Na de krimp van het old boys netwerk, klinkt de roep om diversiteit en quota.

Over de rol van de staat en van multinationals, over doorbraken, over strijd, over witte boorden en over quota leest u de komende dagen interviews met curator Louis Deterink, ondernemer en visionair Nicholas Negroponte, architect Winy Maas, Europarlementariër en voormalig onderzoeksrechter Eva Joly, hoogleraar en rechter Huub Willems en Bercan Günel, partner bij headhuntersbureau Woman Capital.

    • Menno Tamminga