Uruzganmissie: 80 burgerdoden

De Nederlandse missie in de Afghaanse provincie Uruzgan heeft tot nu toe zeker tachtig burgerdoden veroorzaakt. Nog eens 120 burgers raakten gewond. Dat blijkt uit cijfers van het ministerie van Defensie.

De missie begon medio 2006. Het grootste deel van de slachtoffers viel in de provincie Uruzgan en kwam door toedoen van Nederlandse militairen. Onder de burgerslachtoffers zijn ook kinderen.

Nederland keerde tot nu toe 350.000 euro uit aan nabestaanden en aan eigenaren van huizen, vee en akkers die schade hadden opgelopen door militaire acties. Nabestaanden krijgen 1.500 Amerikaanse dollars uitgekeerd. Volgens Defensie betaalt Nederland soms ook mee aan schade die is veroorzaakt door coalitietroepen. In de provincie zijn onder meer Amerikanen, Australiërs en Afghanen actief.

Het programma RTL Nieuws, dat de cijfers openbaarde, spreekt van 110 burgerdoden. Defensie meldde dat aantal aanvankelijk, maar stelde het naar beneden bij. RTL Nieuws houdt vast aan 110. Volgens het nieuwsprogramma telt Defensie 40 burgerdoden bij de slag om Chora, in juni 2007, maar de Verenigde Naties 70.

Defensie doet nooit mededelingen over aantallen slachtoffers aan vijandelijke zijde. Af en toe meldt het departement wel aantallen burgerslachtoffers. In vijftien gevallen waarbij burgerslachtoffers zijn gevallen, meldt Defensie dat de veroorzaker onbekend is.

Bij de slag om Chora, die ook 70 gewonden eiste, sloegen de Nederlandse militairen samen met hun Afghaanse collega’s een aanval van de Talibaan af. Het Openbaar Ministerie in Arnhem oordeelde later dat de militairen binnen de grenzen van het oorlogsrecht en de geldende geweldsinstructie waren gebleven.

Op 13 december 2007 beschoot een Apache-helikopter op verzoek van Australische soldaten een quala (huis). In het door Defensie verstrekte overzicht staat: „De eerste Hellfire (antitankwapen) kwam in de verkeerde quala terecht, omdat een Australiër zich in de kaartcoördinaten had vergist. Bij die actie zijn 3 volwassenen en 1 kind gedood, 2 kinderen raakten gewond.”

Tweede Kamerlid Harry van Bommel (SP) wil dat minister Van Middelkoop (Defensie, ChristenUnie) de Kamer „onmiddellijk” uitvoerig informeert over burgerslachtoffers en schadevergoedingen.