Sociale onrust groeit in China

In China zijn in 2009 meer protesten, rellen en petities geweest dan ooit tevoren.

De boosheid over corruptie en machtmisbruik neemt toe.

De sociale onrust in China neemt toe. Het land heeft in 2009 meer massale protesten, rellen en petities meegemaakt dan ooit tevoren. Dat schrijft de Chinese Academie voor Sociale Wetenschappen in een analyse. De auteurs van het rapport geloven dat de verontwaardiging onder de Chinese bevolking over onrecht en machtsmisbruik van Chinese functionarissen in de afgelopen decennia sterk is gegroeid. Ze geven zes voorbeelden van grootschalige protesten – van stakingen van taxichauffeurs tot onrust in Centraal-China in juni – waar tienduizenden mensen aan meededen.

In 2007 waren er 80.000 ‘massa-incidenten’ in China, en in 2006 60.000, aldus de Chinese Academie voor Sociale Wetenschappen. Chinese functionarissen gebruiken vaak ‘massa-incidenten’ als term voor protesten en rellen. Hierbij zijn meestal niet meer dan tientallen mensen betrokken die protesteren tegen corruptie, machtsmisbruik en vervuiling. Maar sommige kleine protesten zijn de afgelopen jaren uitgegroeid tot gewelddadige confrontaties waaraan tienduizenden mensen meedoen. Vaak worden ze gemobiliseerd via internet.

De economische groei in China heeft wel voor meer banen gezorgd. Maar het rapport stelt dat sommige overheidsmaatregelen hebben verhinderd dat meer mensen profiteerden van deze economische ontwikkeling. De inkomenskloof tussen de stad en het platteland is bijvoorbeeld alleen maar groter geworden.

Het rapport van de belangrijkste denktank van China is een felle aanklacht tegen de regering, die zegt een harmonieuze samenleving te creëren. Om te voorkomen dat de sociale onrust breed wordt uitgemeten, staan de media onder steeds striktere controle de Chinese autoriteiten. Daarom gebruiken steeds meer Chinezen internet om onrecht en machtsmisbruik aan de kaak te stellen. In de afgelopen twaalf maanden is bijna eenderde van de grote nieuwsverhalen begonnen op internet.

Daar zijn de autoriteiten zich ook van bewust. Dat blijkt uit een essay dat de Chinese minister van Openbare Veiligheid, Meng Jianzhu, begin deze maand publiceerde in het tijdschrift Qiushi (Streven naar Waarheid) van de communistische partij. Meng waarschuwt daarin dat de Chinese veiligheidstroepen moeite hebben om de steeds assertievere samenleving onder controle te houden.

‘Sociale conflicten zijn steeds complexer, gevoeliger en verwant, en zijn daarom een nieuwe uitdaging voor de veiligheidsdiensten’, schreef hij. ‘Het publieke bewustzijn van wetten en rechten is duidelijk gegroeid en de politie wordt steeds nauwlettende in de gaten gehouden door de publieke opinie.’ Om deze ontwikkeling onder controle te houden, eist Meng een specialistischer politiemacht met betere uitrusting om de protesten sneller de kop in te drukken. Ook moet internet nog meer worden gecensureerd.