Leus boven poort Auschwitz gestolen

Arbeit macht frei, het beruchte motto boven de poort van het voormalige Duitse vernietigingskamp Auschwitz in Polen, is vannacht door onbekenden weggehaald. De diefstal werd vanochtend vroeg ontdekt en heeft tot een storm van verontwaardiging geleid.

„Dit is heiligschennis”, zegt Pawel Sawicki, een woordvoerder van het museum rondom het voormalige kamp. In Auschwitz en het nabijgelegen satellietkamp Birkenau zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog 1,1 miljoen mensen vermoord, voor het overgrote deel joden. Boven de poort hangt intussen een kopie, die een aantal jaren geleden speciaal is gemaakt om het origineel te kunnen restaureren.

De Poolse politie sluit uit dat het de dieven om oud ijzer ging. De stalen constructie is licht, minder dan twintig kilo, en kan door één persoon worden gedragen. De politie gaat uit van meerdere daders. Voor hun opsporing is een beloning uitgevaardigd van omgerekend 1.200 euro.

De leus werd op last van nazi’s door kampgevangenen vervaardigd. De ‘B’ in het woord ‘Arbeit’ is omgekeerd gemonteerd. Onduidelijk is of dit bewust is gedaan, bij wijze van stille verzetsdaad, of per ongeluk.

Vlak na de oorlog verdween de tekst ook al eens. Sovjetsoldaten wilden het geval meenemen als oorlogsbuit naar Rusland. Een voormalige kampgevangene wist de leus te ontfutselen aan een bewaker, in ruil voor sterke drank.