De beste boeken van 2009

Welke boeken uit 2009 zijn het waard om gelezen en onthouden te worden? De redactie van Boeken vroeg traditiegetrouw haar medewerkers naar de beste fictie en non-fictie van het jaar. Een grote winnaar is er niet, tien boeken werden twee keer genoemd.

Arie van den Berg

Michael Donaghy: Collected Poems. (Picador, € 19,95). Een schatkist vol speelse elegantie van de in 2004 te vroeg gestorven dichter.

Arjen Duinker: Buurtkinderen. (Querido, € 21,95). Dartelen door materiaal en taal.

Natascha Veldhorst: Zingend door het leven. (Amsterdam University Press, € 29,50). Nuchter verslag van de strijd tussen het geestelijke en wereldlijke liedboek in de Gouden Eeuw.

Karel Berkhout

Mariëlle van Sauers (illustraties Tineke Lemmens): Zeemist. (Lemniscaat, 10+, € 11,95). Poëtisch verhaal over een ziek meisje, dat zich verzoent met de getijden van leven en dood.

Steven Herrick: Cold Skin. Vert. Tjalling Bos, 14+, (Lemniscaat, € 16,50). Zintuiglijke whodunnit in versvorm, waarin 9 personages hun verhaal vertellen over de moord op een meisje.

Marita de Sterck: De hondeneters. (Querido, 15+, €13,95). Inktzwarte roman over WO I beschrijft mythologisch gekleurde helletocht van epileptische jongen op zoek naar zijn hond.

Jan Blokker

Matthijs Lok: Windvanen. Napoleontische bestuurders in de Nederlandse en Franse Restauratie (1813-1820). (Bert Bakker, € 29,90). Degelijke studie over Nederlandse meelopers in de Franse tijd, maar eigenlijk over het prototype van de ‘eeuwige’ collaborateur.

Mariëtte Wolff: Het geheim van De Telegraaf. (Boom, € 39,95). Geen analyserende, wel gezellig vertellende ‘biografie’ van een krant die zich nooit heeft bekreund om Hollandse ethiek.

Antheun Janse: Een pion voor een dame: Jacoba van Beieren. (Balans, € 19,95). Historisch spitwerk besteed aan een legende.

Yra van Dijk

Marc Kregting: Zoem. (Wereldbibliotheek, € 15,90). Je moet er wat moeite voor doen, maar dan verleidt ook deze tiende bundel met onnavolgbare humor en buitengewone taal.

Hans Tentije en Peter Bes: In de tussentijd. (De Harmonie, € 24,90). Prachtige gedichten over mensen en dingen en wat de tijd daarmee doet. Gedichten en foto's voegen nu eens echt iets aan elkaar toe.

Raymond Queneau: Honderdduizend Miljard Gedichten (1961). Een oude tekst in digitale jas. De eindeloze variaties op het sonnet laten zich het best van het scherm genieten: bevrowe.info.

Margot Dijkgraaf

Marie Ndiaye: Trois femmes puissantes. (Gallimard, € 19,–). Schitterende Goncourt-winnaar 2009 over drie Senegalese vrouwen, die aan bedrog en vernedering ten onder lijken te gaan.

Henry Bauchau: Maalstroom. Vert. Kris Lauwerys. (Meulenhoff/ Manteau, € 22,50). Aangrijpende roman over sterven, vriendschap in WOII en de banaliteit van het kwaad: doorbraak van een 95-jarige oeuvreschrijver

Ahmet Hamdi Tanpinar: Het klokkengelijkzetinstituut. Vert. Hanneke van der Heijden. (Athenaeum - Polak & Van Gennep, € 39,95). Grandioze satire op de modernisering van de Turkse samenleving in de 20ste eeuw.

Jan Donkers

James Agee: Een sterfgeval in de familie. Vert. Nele Ysebaert. (Van Oorschot, € 22,50). Agee’s enige grote roman, een lyrische getoonzette reconstructie van een traumatiserend ongeluk. Gewetensvol gerestaureerd en vertaald.

Wells Tower: Alles verwoest, alles verbrand. Vert. Goverdien Hauth Grubben. (Arbeiderspers, €18,95). Een groots debuut, verhalen van een zoekend maar overrompelend talent.

Philipp Meyer: Roest. Vert. Arjaan van Nimwegen. (Bezige Bij, €19,90). Beste Amerikaanse romandebuut van het jaar. Een kleinsteeds drama opgetild tot all American tragedy, geschreven op een toon die opvallend vrij is van pessimisme.

Rob van Essen

Dit jaar werd er gelukkig eindelijk iets van Patrick Hamilton in het Nederlands vertaald: de vitale en tegelijkertijd inktzwarte trilogie Twintigduizend straten onder de hemel (Arbeiderspers, € 29,95). De zacht schrijnende verhalen die Kazuo Ishiguro bundelde in Nocturnes (Atlas, € 19,90) worden bevolkt door de zoekende en onzekere personages die we van hem kennen. Nieuw is het vleugje slapstick. Boek van het jaar: Dat wat ontbreekt van Tom McCarthy (Prometheus, € 22,50), een verrassend ingenieus en intelligent meesterwerk over een man die scènes uit zijn leven laat naspelen.

Elsbeth Etty

Hilary Mantel: Wolf Hall. (Fourth Estate, € 16,95). Met de Man Booker Prize bekroond eerherstel van de historische roman. Van de hoofdpersoon uit de tijd van Hendrik VIII zijn alleen vage contouren bekend, die hier met het sublieme gereedschap van de taal zijn ingevuld.

Siep Stuurman: De uitvinding van de mensheid. Korte wereldgeschiedenis van het denken over gelijkheid en cultuurverschil. (Bert Bakker, € 49,95). Leerzame, niet-eurocentrische ideeëngeschiedenis.

Susan Sontag: Herboren. Dagboeken en aantekeningen 1947-1963. Vert. Joris Vermeulen. (Bezige Bij, €19,90). Inspirerend, niet voor publicatie bedoeld dagboek van een hoogbegaafde vrouw .

Arjen Fortuin

Anton Valens: Vis. (Augustus, € 15,–). Vijf man (later vier) in een boot. Sprankelende novelle met het ruime sop als de hel op aarde.

Peter Terrin: De bewaker. (Arbeiderspers, € 19,95). Twee man (later drie) in een kelder. Adembenemende roman met Plato’s grot als surrealistisch liefdesnestje.

Tom Lanoye: Sprakeloos. (Prometheus, € 17,95). Een schrijver, een moeder (later met stomheid geslagen) en de geest van Hugo Claus in een theater van taal en zelfkritiek.

Kester Freriks

Per Olov Enquist: Een ander leven. Vert. Cora Polet. (Anthos, € 24,95). Openhartige autobiografie over een eenzame jeugd, drankverslaving en dramatisch toneeldebuut in New York.

Brian Boyd: On the Origin of Stories. (Harvard University Press, € 31,50). Briljante tegenhanger van Darwins meesterwerk. Nu weten we waar het verlangen naar fictie vandaan komt.

Tjalie Robinson: Schrijven met je vuisten. (Prometheus, € 35,–). Getormenteerde brieven over onmogelijke positie van de Indo in Nederland.

Bart Funnekotter

Anthony Beevor: D-day. Vert. Asterisk. (Ambo/Anthos, € 29,95). De landing in Normandië van 6 juni 1944 en de heftige gevechten erna. Uiterst gedetailleerd en toch toegankelijk.

Robert Harris: Lustrum. Vert. Janneke Zwart. (Cargo, € 19,90). Meesterlijke togathriller over politicus en redenaar Cicero.

Owen Matthews: Kinderen van Stalin. Vert. Pauline Moody. (Pimento,€ 19,95). Waar gebeurd verhaal over de moeder van Matthews die opgroeit als weeskind in Stalins Rusland.

Menno de Galan

Richard Wolffe: Renegade: The Making of a President. (Crown, € 22,99). Nuchter boek over de presidentscampagne, met actuele conclusie: Obama is een behoedzaam opererende rebel.

Sarah Palin: Going Rogue. An American Life. (HarperCollins, € 25,99). Saracudah Palin laat niets heel van politieke vijand én vriend. Authentiek Amerikaans leven als antwoord op het corrupte establishment.

Peter Carlson: K Blows Top. A Cold War Comic Interlude Starring Nikita Khrushchev, America’s Most Unlikely Tourist. (Public Affairs, € 25,–). Hilarisch boek over de reis van oud-premier Chroesjtsjov door Amerika in 1959.

Roelof van Gelder

Leo Jansen, Hans Luijten, Nienke Bakker (red.): Vincent van Gogh. De brieven. De volledige, geïllustreerde en geannoteerde uitgave. (Van Gogh Museum, Huygens Insituut, Amsterdam University Press, € 395,-. Tot 4/1 € 325,-) Magistrale editie van alle brieven. Zo hoort het.

Wilfried Uitterhoeve: Cornelis Kraijenhoff 1758-1840. Een loopbaan onder vijf regeervormen. (Vantilt € 29,95). Klassieke, gedegen biografie van een briljante medicus, waterstaatkundige, militair ingenieur, die ook een prachtig tijdsbeeld biedt.

Walter Liedtke: Vermeer. The Complete Paintings. (Ludion, € 100,-).Monument voor de ‘Sfynx van Delft’, waarin een kenner het mythische kaf van het historische koren scheidt.

Robert Gooijer

Aifric Campbell: De logica van het moorden. Vert. Nan Lenders. (De Geus, € 21,90). Boordevol ideeën, aardedonker en hoogst psychiatrisch. De intelligentste thriller van het jaar.

Thomas Pynchon: Inherent Vice. (Jonathan Cape, € 23,99). Als thriller vermomd hilarisch portret van het faillissement van de jaren zestig en zeventig in Pynchons onnavolgbare taal.

Denis Johnson: Sta stil. Vert. Rogier van Kappel. (Anthos, € 18,95). Onbeschaamde pulp fiction over domme misdadigers, een grijnzend gebrachte ode aan alle genre-clichés.

Ger Groot

Javier Marías: Jouw gezicht morgen 3. Gif en schaduw en afscheid. Vert. Aline Glastra van Loon. (Meulenhoff, € 35,– ). Derde deel van een magistrale trilogie over trouw en betrouwbaarheid.

Roberto Bolaño: 2666. Vert. Aline Glastra van Loon en Arie van der Wal. (Meulenhoff, € 49,95). Maar liefst vijf beklemmende romans in één band, losjes samenhangend rond een reëel gegeven: vermoorde vrouwen in een stad aan de Mexicaans-Amerikaanse grens.

Manuel Rivas: Boeken branden slecht. Vert. Adri Boon. (Anthos, € 34,95). Caleidoscopische roman over de Spaanse Burgeroorlog en de nasleep, gesymboliseerd door de boekverbrandingen die na de fascistische opstand georganiseerd werden in de Galicische stad La Coruña.

Ronald Havenaar

Nop Maas: Gerard Reve. Kroniek van een schuldig leven. 1: De vroege jaren 1923-1962. (Van Oorschot, € 35,–). Prachtig portret van een bizarre persoonlijkheid en een gekweld schrijver biedt meer dan 700 bladzijden leesplezier.

Robin te Slaa en Edwin Klijn: De NSB. Ontstaan en opkomst van de Nationaal-Socialistische Beweging, 1931-1935. (Boom, € 39,50). Boeiende, vloeiend geschreven geschiedenis van een anti-democratische beweging in haar eerste en meest succesvolle fase. Gebaseerd op grondig onderzoek en vloeiend geschreven.

Mariette Wolf: Het geheim van De Telegraaf. Geschiedenis van een krant. (Boom, € 49,–). Fraaie geschiedenis van 20ste-eeuws Nederland zoals in de kolommen van zijn grootste dagblad.

Bas Heijne

Hélène Berr: Oorlogsdagboek. Vert. Marianne Kaas. (De Geus, € 22,50). Het gruwelijk alledaagse gezicht van de Jodenvervolging in Parijs, opgetekend door een 20-jarige studente, die haar bestaan iedere dag meer bedreigd ziet. Hartverscheurend.

Dave Cullen: Columbine. (Old Street Publishing, € 14,–). Intelligente, nauwgezette reconstructie van het bloedbad dat twee tieners in 1999 aanrichtten op hun school. De werkelijkheid blijkt schokkender dan het mediaverhaal.

Zadie Smith: Changing My Mind. (Hamish Hamilton, € 20,–). Sprankelende essays van een schrijfster die haar eigen veranderlijkheid tot uitgangspunt heeft gemaakt. Een verademing in het tijdperk van de uitgesproken mening.

Arnold Heumakers

Heinrich von Kleist: Verzameld proza. Alle verhalen en essays. Vertaald door Ria van Hengel. (Athenaeum - Polak & Van Gennep. € 32,50). Messcherp vertelde verhalen met sprekende, gruwelijke details. Ongelofelijk dat ze al bijna twee eeuwen oud zijn.

Ronald Havenaar: Eb en vloed. Europa en Amerika van Reagan tot Obama. (Van Oorschot. € 22,50). Met Amerika hebben we nog heel lang veel te stellen. Dit boek vol nuchtere en originele analyses is daarbij onmisbaar.

P.F. Thomése: J. Kessels: the novel. (Contact, € 16,95). Meestal kan het mij niet moeilijk en ingewikkeld genoeg zijn, maar boeken die me op vrijwel elke bladzijde de slappe lach bezorgen zijn zeldzamer. Thomése schreef zo’n boek.

Bernard Hulsman

Sjeng Schijnen: Sergej Diaghilev. Een leven voor de kunst. (Bert Bakker, € 45,–). Schitterende biografie van de leider van de Ballets Russes die reuzentalenten ongeëvenaarde Gesamtkunstwerke liet maken.

Philipp Blom: De duizelingwekkende jaren. Europa 1900-1914. (Bezige Bij, € 34,90). Wie dit boek leest over de omwentelingen in de eerste 15 jaar van de 20ste eeuw, zal nooit meer zeggen dat nu alles sneller verandert dan vroeger.

Elijah Wald: How The Beatles Destroyed Rock ’n’ Roll. An Alternative History Of American Popular Music. (Oxford University Press, € 30,–). Radicale herschrijving van de geschiedenis van de popmuziek.

Auke Hulst

David McCullough: John Adams. Vert. Bep Fontijn. (Ambo, € 49,95). Monumentale en zeer aangrijpende biografie van één van de mastodonten van de Amerikaanse onafhankelijkheid.

Daniel Kehlmann: Roem. Vert. Jacq Vogelaar. (Querido, € 18,95). Verzameling aan elkaar verwante verhalen over de fragiliteit van het moderne leven.

Haruki Murakami: Blinde Wilg, Slapende Vrouw. Vert. Elbrich Fennema. (Atlas, € 19,95). Van alledaags tot surrealistisch, Murakami legt als geen andere hedendaagse schrijver het eenzame hart van de mens bloot.

Patrick van IJzendoorn

Paula Byrne: Mad World. Evelyn Waugh and the Secrets of Brideshead. (HarperPress, € 27,50). Originele biografie aan de hand van de burcht Madresfield (alias Brideshead).

Stanley Johnson: Stanley I Presume. (Fourth Estate, € 21,–). Hilarisch egodocument van de melancholische, stuntelende en charmante vader van de Londense burgemeester Boris Johnson. Kenmerkend geval van ‘zo vader, zo zoon’.

Chris Mullin: A View From The Foothills. (Profile Books, € 22,–). Politieke dagboeken in beste Engelse traditie. Labour-politicus vertelt onder meer over zijn ambtsperiode op het ‘ministerie voor paperclips’.

Toef Jaeger

Onbarmhartigheid, zelfspot en afrekening met auteur en zijn land voeren de boventoon in J.M. Coetzees roman Zomertijd. Vert. Peter Bergsma (Cossee, € 22,90). Even onbarmhartig en afrekenend met een land, maar dan Nederland in plaats van Zuid-Afrika, is Een staat van wording (Contact, € 19,95). Cas Oorthuys legde in 1947 de Indonesiërs vast vlak voor de eerste politionele acties. Het boek is nu heruitgegeven met een voorwoord van Jan Blokker. Niet zozeer de mensen zijn mooi geportretteerd door Andrew Rice in Al lachen de tanden, het hart vergeet niets (Vert. Joris Vermeulen. Nieuw Amsterdam, € 22,50), maar wel het land Oeganda ten tijde van en na Idi Amin. Ook hier wordt het verleden opgegraven, al dringt zich ook de vraag op of dat wel moet.

Stine Jensen

Barbara Vine: The Birthday Present. (Viking, € 10,–). Laat je niet wijsmaken door Connie Palmen dat de literaire thriller een onbruikbare categorie is: hier hebben we een hele goede, over een Britse politicus en zijn geheime liefje.

Allison Hoover Barlett: The Man Who Loved Books Too Much. The True Story of a Thief, a Detective, and a World of Literary Obsession. (Riverhead Books, € 23,–). Fascinerende inkijk in de wereld van antiquairs en aan de hand van het verhaal van een van de grootste boekendieven uit de geschiedenis.

Susan Sontag: Herboren. Dagboeken en aantekeningen 1947-1963. Bezorgd door David Rieff. Vert. Joris Vermeulen (Bezige Bij, € 19,90). Ontroerend, rauw proza geeft inzicht in het waarom van Sontags intellectuele erfenis.

Anneriek de Jong

Herta Müller: Ademschommel. Vert. Ria van Hengel (De Geus. € 22,50). Over de verschrikkingen van de Goelag schrijft de Roemeens-Duitse Nobelprijswinnares in adembenemende beelden.

Juli Zeh: Corpus delicti. Een proces. Vert. Hilde Keteleer. (Anthos, € 19,95). Deze ideeënroman is ook een slinkse thriller over een nabije toekomst waarin de staat zich verregaand met onze gezondheid bemoeit.

Annette Pehnt: Als jij goud zegt, is het goud. Vert. John Breeschoten. (Contact, € 19,95).

Hoe het verlies van werk een gezin ontwricht, dat noteert Pehnt met een maximum aan zeggingskracht en een minimum aan woorden.

Atte Jongstra

Victor Enthoven (red.): Een haven te ver. De Britse expeditie naar de Schelde van 1809. (Vantilt, €24,95). Een zeer heldere, bijzonder fraai geïllustreerde bundel over een vergeten hoofdstuk uit onze vaderlandse geschiedenis.

Alwyn Scarth: Vesuvius. A Biography. (Princeton University Press, €20,95). Alle uitbarstingen op een rij van één der gruwelijkste pruttel- en spuwpotten ter wereld.

Hugo Brandt Corstius: Mensenarm dierenrijk. (Historische uitgeverij, €15,-). Leerzaam, vrolijk werk. Verbijsterend hoe HBC ook uit het mierenrijk polemische brandstof voor de mensenwereld weet op te delven.

Ewoud Kieft

Paul Marijnis: Waandag. (Arbeiderspers, € 18,95). Hilarische avonturen in het rijk van de fantasie, die getuigen van onuitblusbare liefde voor de literatuur.

Annelies Verbeke: Vissen redden. (De Geus, € 18,90). Meeslepende roman over een vrouw met liefdesverdriet, dat gaandeweg een geschiedenis wordt over de mens in de evolutie.

Philipp Blom: De duizelingwekkende jaren. Europa 1900-1914. (Bezige Bij, € 34,90). Cultuurgeschiedenis zoals het bedoeld is: beeldende anekdotes vertellen het grote verhaal van een bruisende Europese samenleving in de stroomversnelling van de modernisering.

Ben Knapen

Malcolm Gladwell: Outliers. The Story of Success. (Penguin, € 8,95). Succes en talent krijgen een context in dit vindingrijke boek. Afkomst, sociale en culturele omgeving zijn bepalender dan we al dachten.

Luuk van Middelaar: De passage naar Europa. (Historische Uitgeverij, € 35,–). Europa bestaat niet en het bestaat toch, we zijn geen Europeanen maar we zijn het toch. En anders worden we het wel.

Robert Skidelsky: Keynes – The Return of the Master. (Penguin, € 22,95). Keynes-biograaf ontmaskert aan de hand van de grote meester de mythes van de moderne economie als het fiasco van een wetenschap.

Sebastiaan Kort

Jonathan Littell: Het droge en het vochtige. Vert. Jeanne Holierhoek. (Arbeiderspers, €13,50). Gretige en losse studie van de schrijver van het moderne meesterwerk De Welwillenden.

Leonard Nolens: Dagboek van een dichter 1979-2007. (Querido, €39,95). Het dagboek van een ernstige eenling.

Anthony Beevor: D-day. Van de landing in Normandie tot de bevrijding van Parijs. Vert. Asterisk. (Ambo/Anthos, € 29,95). Onder meer antwoord op de vraag hoe geallieerd (met name) Montgomery eigenlijk was.

Michiel Leezenberg

Charles Kurzman: Democracy Denied, 1905-1915: Intellectuals and the Fate of Democracy. (Harvard University Press, €44,80). Imposante vergelijkende studie naar succes en falen van revoluties in onder meer Iran, het Ottomaanse rijk, Rusland en China.

Ahmet Hamdi Tanpinar: Het klokkengelijkzetinstituut. Vert. Hanneke van der Heijden. (Athenaeum- Polak & Van Gennep, € 32,50). Soepele vertaling van een even geestige als Proustiaanse klassieker over de ambivalenties van de modernisering van Turkije.

Nop Maas: Gerard Reve: Kroniek van een schuldig leven, deel 1: De vroege jaren, 1923-1962. (Van Oorschot, € 35,–). Verheldert het ontstaan van, en de jarenlange stagnatie in een groot schrijverschap; roerend is ook Maas’ portret van Hanny Michaelis.

Janet Luis

P.F. Thomése: J. Kessels: The Novel. (Contact, € 16,95). Ranzige reisavonturen van twee provincialen met een grote mond en een klein hartje, van begin tot eind grappig geformuleerd.

Marie Kessels: Ruw. (Bezige Bij, € 18,50). Subtiele stadswandelingen met blindenstok. Wat is er nog mogelijk als je blind wordt? Onverschrokken dame op verkenning.

Thomas Rosenboom: Zoete mond. (Querido, € 22,50). Gloedvolle gebeurtenissen, met veel vertellersvernuft gebracht; een passerende witte walvis veroorzaakt een golf van dierenliefde in een dorpje aan de Rijn.

Guus Middag

Chr. J. van Geel: Het mooiste leeft in doodsgevaar. Keuze en inleiding Willem Jan Otten. (Van Oorschot, € 12,50). Verrassend frisse keuze, verrassende volgorde, verrassend persoonlijk voorwoord.

Evert van Ginkel en Leo Verhart: Onder onze voeten. De archeologie van Nederland. (Bert Bakker, € 25,–). Een levendig boek over wat er zich allemaal onder onze voeten bevindt, en wat zich daaraan laat aflezen.

De ware zin heeft niemand nog verstaan. Kwatrijnen van Omar Khayyâm en andere Perzische dichters. Vert., toelichting en nawoord J.T.P. de Bruijn. (Bulaaq, 160 blz. € 19,50). Nieuwe vertaling van de Khayyâm: voor het eerst rechtstreeks uit het Perzisch, met verrassende resultaten.

J.J.Peereboom

Claire Harman: Jane’s Fame. (Canongate, € 27,-). Harman weet bijna alles af van de reputatie van Jane Austen en haar romans – van hun bescheiden begin in Pride and Prejudice af tot hun status 200 jaar later. De Engelse roman die, hoewel misschien de kortste van het jaar, bij veel lezers het langst zal voortleven, is ‘The Jester’ in Ox-Tales: Earth (Profile, € 8,-) van Rose Tremain over de dood van Tolstoj op het station van Astopovo ten zuiden van Moskou. Wie daar te weinig leesstof in vindt voor een hele roman zal zich goed kunnen redden met Love and Summer van de 80-jarige Ierse meester William Trevor (Penguin, € 26,-)

Maartje Somers:

Leslie Chang: Fabrieksmeisjes. Vert. Albert Witteveen. (Artemis, € 19,90). De lotgevallen van twee jonge arbeidsters in een Chinese fabrieksstad bieden een fascinerende inkijk in de confucianistisch getinte ratrace van China.

Andrew Rice: Al lachen de tanden, het hart vergeet niets. Vert. Joris Vermeulen. (Nieuw Amsterdam, € 22,50). Monumentale beschouwing over vergeten versus gerechtigheid in Oeganda, opstijgend uit het verhaal van de zoektocht naar een moordenaar.

Sara Maitland: A Book of Silence. (Granta,€29). Poëtische, intelligente cultuurgeschiedenis van een verdwijnend, waardevol goed.

Pieter Steinz

Daniel Kehlmann: Roem. Vert. Jacq Vogelaar. (Querido, € 18,95). Geestig, slim, ontroerend – wat wil je nog meer van een verhalenbundel met ook nog eens een verrassende samenhang?

Tom Lanoye: Sprakeloos. (Prometheus, € 17,95).De dood van een moeder, de wording van een schrijver (én een performer).

Herman Koch: Het diner. (Anthos, € 19,95). Niet alles klopt misschien in dit copieuze zevengangenboek over verdorven ouders; maar wat héb ik ervan genoten.

Marianne Vermeijden

Johan de Vos: Nerveuze pixels. (Mets & Schilt, € 18,-). Glasheldere, persoonlijke visie op alle mogelijk facetten van digitale fotografie en het kijken daarnaar.

Vincent van Gogh. De brieven. De volledige, geïllustreerde en geannoteerde uitgave. Een ongeëvenaard standaardwerk in de wereldwijde wereld van de beeldende kunst .

Martin Roemers: Relics of the Cold War. Hatje Cantz, € 35,-. Behalve de omgevallen Berlijnse Muur herinneren meer bizarre plekken in Europa aan de Koude Oorlog. Roemers legde de puinhopen oogstrelend vast.

Gert Jan de Vries

Dan Brown: Het Verloren Symbool. Vert. Marion Drolsbach e.a. (Luitingh-Sijthoff, €22,90). De beste ideeënroman in jaren over een fenomenaal ideaal.

Carolina Trujillo: De terugkeer van Lupe García. (Meulenhoff, € 19,95). Zo’n boeiend vertelde geschiedenis van internationale allure kan nauwelijks uit een Nederlandse pen vloeien. Leve onze literaire allochtonen!

Willem Asman: Wondermans eindspel. (Cargo, € 19,90). Beste vaderlandse thriller van 2009 bleef onbekroond. Wie na lezing volhoudt dat alle thrillers escapistisch of plat zijn, moet zijn exemplaar blootsvoets naar Afrika brengen.

Jolande Withuis

Anonyma: Een vrouw in Berlijn. Vert. Froukje Slofstra. (Cossee, € 12,50). Paperbackeditie ter gelegenheid van de film Anonyma. Vergeet de film, lees het boek. De massaverkrachtingen door het Rode Leger, april-mei 1945, genoteerd door een slachtoffer dat het hoofd koel hield.

Svenja Goltermann: Die Gesellschaft der Überlebenden. (DVA Sachbuch, € 29,95). Kersvers, bij ons nog ongerecenseerd: analyse van de Duitse psychiatrie na 1945. Eigen soldatenvolk eerst; pas onder buitenlandse druk werd decennia later de gezondheidsschade onder joodse kampoverlevenden erkend.

Azar Nafisi: Alles wat ik verzwegen heb. Vert. Joost Zwart (Bezige Bij, € 19,90). Persoonlijk familieverhaal vervlochten met de historische achtergronden van het terreurbewind in Iran, door hoogleraar die moest vertrekken omdat zij een sluier weigerde te dragen.