Microsoft verliest terrein in nieuwe browseroorlog

Onder dwang van de Europese Commissie schotelt Microsoft de pc-gebruiker nu browsers van concurrenten voor. Maar Internet Explorer is al veel langer op zijn retour.

„Blij en verheugd”, reageerde de Amerikaanse softwaremaker Microsoft gisteren op de beslissing van de Europese Commissie om de klacht tegen Windows 7 te laten vallen. In die blijdschap klinkt de vermoeidheid van een softwarebedrijf dat de strijd heeft opgegeven. Wie de nieuwe versie van het besturingssysteem in Europa koopt, ziet nu bij het eerste bezoek aan een webpagina een keuzescherm met daarin de keuze uit twaalf verschillende browsers. Zo voldoet Microsoft aan de eis van Eurocommissaris Kroes (Mededinging) om niet de eigen browser Internet Explorer als standaard mee te leveren.

De Europese Commissie trok een oude klacht uit de kast van de Noorse softwareontwikkelaar Opera die browsers maakt. Mozilla, van Firefox, en Google, dat webbrowser Chrome ontwikkelde, sloten zich bij de bezwaren aan. Ze zijn gestoeld op de gedachte dat de meeste computergebruikers voor de gemakkelijke weg kiezen. Bij de computer die je koopt zit een besturingssysteem, voorzien van een webbrowser om te internetten, waarom zou je zoeken naar iets anders? Vandaar dat Microsofts eigen browser, Internet Explorer, jarenlang een dominant marktaandeel had, meeliftend op het alomtegenwoordige Windows.

Het kleine aantal pc-gebruikers dat het initiatief nam om zelf een andere browser te installeren dan Explorer, is de afgelopen jaren snel gegroeid. Dat is met name te danken aan Mozilla Firefox, een browser die door open-bronontwikkelaars wordt gemaakt. Firefox knabbelde in een paar jaar tijd tientallen procenten van het marktaandeel van Internet Explorer. In technologisch opzicht loopt het voor op Microsofts browser.

Het leek alsof de Europese Commissie over het hoofd zag dat een groeiende groep computergebruikers overstapten: ze kregen in de gaten dat Microsoft zijn eigen Internet Explorer amper verder ontwikkelde, terwijl concurrenten allerlei handige functies toevoegden die het dagelijks internetgebruik eenvoudiger maakten. Daardoor is het aandeel van Explorer gedaald van ruim 90 tot ruim 60 procent (cijfers van onderzoeksbureau MarketShare). In Nederland is het aandeel volgens Onestat.com overigens wel wat hoger, nog rond de 80 procent.

Inmiddels heeft Microsoft zijn beleid veranderd en is Internet Explorer, nu versie 8, aangepast aan de moderne eisen. Het is maar de vraag of die koerswijziging op tijd genoeg komt om het afkalven van het marktaandeel te stoppen. Aartsconcurrent Google bracht vorig jaar een browser op de markt, Chrome geheten, en het internetbedrijf is van plan om daar een marktaandeel van 10 procent mee te behalen. Chrome kwam in de testfase niet ver, maar is nu vrijwel de browser van Apple, Safari, gepasseerd in marktaandeel. Voor Google is zijn eigen browser zo belangrijk dat het, onder meer in Nederland, een uitgebreide marketingcampagne is begonnen. Deze week waren de gratis dagbladen Spits en Metro voorzien van een aparte voorpagina waarop staat Google Chrome ‘voor iedereen’ is.

Google adverteert normaal nooit. Waarom is een browser – ooit een saai stuk software – belangrijk genoeg voor een dure advertentiecampagne? Google ziet internet als het meest relevante computerplatform. „Veel gebruikers zetten hun pc alleen aan om online te gaan, hun webmail te controleren en in te loggen op sociale netwerken als Facebook, Twitter of Hyves”, zegt Anders Sandholm. De Deen is een van de ontwikkelaars van Google Chrome OS, een nieuw besturingssysteem dat in feite niet meer is dan een browser waarin webapplicaties draaien. Vorige week liet hij op Google’s Nederlandse hoofdkwartier alvast wat voorbeelden van het nieuwe besturingssysteem zien dat eind 2010 wordt geleverd op verschillende netbooks, goedkope minilaptops.

In Chrome OS bewaart de gebruiker amper bestanden op de lokale harde schijf. Bestandsnamen zijn in feite links naar bestanden op een dataserver op internet. Ook typische ‘offline’ taken als tekstverwerking en administratie kun je prima online doen, via Google Docs , zegt Google. Waarom zou je dan nog een computer met Windows 7 nodig hebben?

„Misschien is het nu nog maar een kleine groep mensen die continu online wil zijn, maar het is de manier waarop ik en mijn vrienden werken” zegt Anders Sandholm. Net als andere software van Google is Chrome OS gratis, maar het economisch model is volgens Sandholm duidelijk. „Naarmate je meer op het web zit, zoek je meer en kunnen wij meer advertenties verkopen.”

Sommige computergebruikers zullen er moeite mee hebben om al hun bestanden op het web op te slaan. Die plek kunnen ze immers niet controleren. „Het gaat om vertrouwen”, zegt Sandholm van Google. Hij verwacht dat het een kwestie van tijd is voordat mensen gewend zijn aan de cloud, de wolk van dataservers waarop webapplicaties draaien. „Vergelijk het met een bank”, zegt de Deen. „Daar breng je toch ook je geld naar toe. Of bewaar jij het nog steeds onder je matras?”