Hij mag het uitleggen

Besluiten op de Europese topbijeenkomsten in Brussel komen niet zomaar tot stand.

Mensen van de permanente vertegenwoordiging strijken van tevoren de plooien glad.

Op de Europese top in Brussel stelden regeringsleiders vorige week ruim 7 miljard euro beschikbaar om klimaatverandering in arme landen tegen te gaan. Daarmee was de EU deze week in Kopenhagen de eerste die een concreet bedrag noemde.

Dit klinkt alsof de leiders dat geld in hun thuislanden eigenhandig bij elkaar hebben gezocht, om in Kopenhagen het verschil te kunnen maken. Grondig voorwerk ging echter aan de afspraken vooraf: achter de schermen onderhandelden hun ‘permanente vertegenwoordigers’ in Brussel al weken over de tekst van de afspraken.

Dat onderhandelen doen de ‘pv’ers’ van alle lidstaten, over alle mogelijke onderwerpen waarin het woord ‘Europa’ ook maar voorkomt. nrc.next liep een dag mee op de milieuafdeling van de Nederlandse permanente vertegenwoordiging bij de EU.

Tijd: 09.00 sharp

Wat: Stafvergadering van de Nederlandse Permanente Vertegenwoordiging. Aanwezig vanmorgen: ruim dertig mannen en vijf vrouwen – strak in pak.

Waar: Vergaderruimte kantoorkolos aan de Herrmann-Debrouxlaan, rand van Brussel.

Het geroezemoes valt snel stil als Tom de Bruijn tegen zijn microfoon tikt. Hij heeft als EU-ambassadeur de leiding over alle ambtenaren van de pv. In sneltreinvaart neemt De Bruijn de ontwikkelingen door.

„Krachtenvelden in het Europees Parlement” dwarsbomen het ene voorstel. Bij het andere zijn het bepaalde lidstaten die „ervoor zorgen dat besluitvorming wordt doorgeschoven naar 2010”. Nog vóór half tien is De Bruijn klaar. De ambtenaren waaieren weer uit over het pand.

Tijd: 10.10

Wat: Telefonische instructies voor Aldrik Gierveld, hoofd Europees Milieu- & Natuurbeleid van de pv.

Waar: Vierde verdieping Hermann- Debrouxlaan.

Gierveld pleegt in twintig minuten vijf telefoontjes. „Ja, we moeten vanuit Den Haag weten of we dat al actief mogen uitdragen.” „Moeten we wel of geen geldbedrag noemen, en moet er EU staan, of EU member states?”

Hij laat de ontwerpconclusies zien die de EU-landen over de klimaattop willen opstellen: „The Copenhagen agreement should include provisions on immediate action, starting in 2010. EU member states are ready to contribute with fast-start funding of at least [x] billion euros for the years 2010 to 2012.”

Waar de x staat, zal later de 7,2 miljard komen te staan. En het wordt the EU and its member states, want de bijdragen komen hoofdzakelijk uit nationale potjes. Gierveld moet hierin precies de instructies uit Den Haag volgen, vertelt hij. „Nederland stelt 300 miljoen euro beschikbaar. Maar wij mogen dat pas aan de andere lidstaten laten weten, als Den Haag ons daar groen licht voor geeft.”

Tijd: 10.40

Wat: De vrijwel dagelijkse reis richting de Europese wijk.

Waar: In de Brusselse metro.

De Nederlandse pv verhuist in februari na 16 jaar terug naar de Europese wijk, waar verreweg de meeste collega’s uit andere lidstaten zitten. Veel handiger met afspraken, vindt Gierveld: „Dan zit je er weer middenin. Nu is het veel plannen, je pakt niet voor één bilateraaltje de metro.” Ondertussen belt hij even met een Belgische collega. Op de roltrap staat hij niet stil, maar beent met grote passen omhoog.

Tijd: 11.30

Wat: Raadswerkgroep Milieu. Voor Nederland zit Raoul Boucke van de pv aan tafel.

Waar: Zaal op 35e verdieping Justus Lipsiusgebouw, van Europese Raad van ministers.

Aan de vergadertafel spreekt Raoul Boucke – in het Nederlands – over de aanpassing van de Europese richtlijn voor elektronisch afval, en wat daarin het Haagse standpunt is. Hij heeft een laptop en tientallen pagina’s ontwerptekst voor zich.

Naast Boucke zit een dame van het ministerie van VROM, uit Den Haag. Dat gebeurt regelmatig, vertelt hij: omdat het bij deze voorbereidende werkgroepen altijd gaat om Nederlandse belangen, komen ambtenaren van de ministeries de pv’ers ondersteunen.

Tijd: rond 13.00

Wat: Bijna lunchtijd.

Waar: In de lift naar restaurant van Raadsgebouw voor snelle pastahap.

In de lift staat een Sloveense collega van Aldrik Gierveld. Glimlach, handje schudden. „Hoe was de coreper?” „Weinig inhoudelijk nog, vooral erg procedureel.” Coreper staat voor comité des représentants permanents. Deze permanente vertegenwoordigers zijn, vóór de ministers, de laatsten die aan ontwerpteksten sleutelen, legt Gierveld snel uit. De lift stopt, Gierveld haast zich door het restaurant.

Tijd: 14.00

Wat: Op gesprek bij de Europese Commissie.

Waar: Directoraat-generaal milieu, op de tweede verdieping, met uitzicht op een grauw Brussel.

Gierveld voert een ‘achtergrondgesprek’ met Yvon Slingenberg. Zij is topambtenaar bij het dg milieu. En ze is Nederlands. Maar als ze Deens was geweest, was Gierveld „net zo gemakkelijk met haar gaan praten”.

Schaken op veel borden tegelijk, dat vindt Gierveld een geschikte omschrijving van zijn werk. Hij moet de Nederlandse belangen zo goed mogelijk behartigen bij de Europese Commissie en bij het Europees Parlement. En ondertussen lidstaten achter het Nederlandse standpunt krijgen – of zelf meegaan met die van hen, maar net hoe Den Haag besluit.

Tijd: 17.00

Wat: Netwerkbijeenkomst Economische Zaken.

Waar: Terug op de Herrmann-Debrouxlaan.

Om half vijf begint een netwerkbijeenkomst – plus borrel – waar minister Van der Hoeven (Economische Zaken, CDA) en eurocommissaris Neelie Kroes (Mededinging) aanwezig zijn. Overdag vindt het officiële vergaderen plaats, ’s avonds dus het bijna net zo belangrijke netwerken. Gierveld beschouwt dat ook als werk: „Vroeger dronk ik nog wel eens wat, maar dat doe ik eigenlijk niet meer. Je wilt toch scherp blijven.”

    • Annemarie Kas