Politiek handwerk is op tv vrij onzichtbaar

Tegen de tijd dat de kerstbomen op straat en in de huiskamers belanden (Yvon Jaspers heeft er thuis vijf, waarvan twee in de slaapkamer, onthulde ze gisteren in De wereld draait door), wordt het ook weer tijd voor de jaarlijstjes. We zijn in afwachting van onder meer de beste sportmensen, reclamespots, tv-momenten, spellers en nieuwskenners van 2009, maar het seizoen begint meestal met de politicus van het jaar.

Daar zijn er meer van. Zondag maakt de NOS Radio bekend wie de parlementaire pers die titel gunt, EénVandaag (TROS/AVRO) trapte gisteren af met de favorieten van publiek en Kamerleden. Die werden bekendgemaakt in een liveshow uit een Haags theater, die tevens min of meer dienst deed als politiek jaaroverzicht.

Nou ja, dat wil zeggen: de al honderd keer herhaalde cabareteske momenten uit de Kamerdebatten kwamen weer langs en er werd met drie gasten (Mark Rutte van de VVD, minister Eberhard van der Laan van de PvdA en Alexander Pechtold van D66) kort gebabbeld over Dirk Scheringa, Gerrit Zalm en de AOW-leeftijd.

Pechtold won bij het publiek nipt van Geert Wilders (PVV), terwijl de politicus van het vorig jaar, minister Wouter Bos (PvdA), derde werd. Voor een populariteitsverkiezing is die uitslag niet zo verrassend, evenmin als die van de slechtste politicus: 1. Wilders, 2. premier Jan Peter Balkenende (CDA) en 3. Bos.

Opvallend was wel dat de vakgenoten in de Kamer Rutte wegens zijn stuurmanskunst en rust als beste aanwezen, gevolgd door Balkenende en Van der Laan. Ik had die transformatie van de onhandige Rutte tot staatsman nog niet zo waargenomen, maar eerlijk gezegd is het ook lastig om op televisie te volgen wat er echt in Den Haag gebeurt.

De meeste nieuwrubrieken beperken zich tot actuele ‘quotejes’, die weinig zeggen over behendigheid of inzicht in het politieke bedrijf. Den Haag Vandaag (NOS) blijft vaak wat officieel en plichtmatig, maar toont in alle objectiviteit wat het hoort te doen: wat stond er op de agenda en hoe liep het af? Frits Wester (RTL) legt zich vooral toe op primeurtjes. Buitenhof biedt langere en meer diepgravende gesprekken, overigens ook over bestuur, economie, buitenland en onderwijs, maar die gaan zelden over het politieke handwerk.

Relatief het meeste inzicht over wat er in de wandelgangen gebeurt verkrijg je dankzij de human interest van Het Binnenhof van Jaïr (Het Gesprek). Het heeft de diepgang van een zeilklomp, maar de rubriek waarin Wilders brieven van kijkers beantwoordt, het ‘Minuutje Rita’ (Verdonk), de strapatsen van ‘Positive guru John Leerdam’ en ‘Brieven van Mei Li’ (Vos) geven een indruk hoe enkele parlementariërs denken en handelen.