De laatste uren

Romanian actors impersonating late communist dictator Nicolea Ceausescu (2-L) and his wife Elena Ceausescu (L) perform on the stage of the Odeon Theatre in Bucharest on December 9, 2009. Twenty years after the fall of communism a play put on stage the controversial process of dictator and his wife. "The last hours of Ceausescu" is a documentary play produced by "International Institute for Politic Crimes Studies" based in Berlin, Germany and Zurich, Switzerland. AFP PHOTO/DANIEL MIHAILESCU AFP

Roemeense acteurs spelen in een theater in Boekarest na hoe de oud-dictator Nicolea Ceausescu en zijn vrouw Elena bijna twintig jaar geleden werden veroordeeld. Vlak daarna werden zij geëxecuteerd.

Het toneelstuk ‘De laatste uren van Ceausescu’ is geproduceerd door het Internationale Instituut voor de Studie van Politieke Misdaden .

Ceausescu was sinds 1965 de facto de dictator van Roemenië. Hij was verantwoordelijk voor de grootschalige vernietiging van traditionele gemeenschappen op het platteland, en daarmee de productiviteit van de landbouwsector.

Nadat op 15 december in Timisoara een opstand tegen het regime was uitgebroken, verloor Ceausescu snel zijn greep op de loop der gebeurtenissen. Toen hij op 21 december een menigte in de hoofdstad Boekarest wilde toespreken om zijn gezag te herstellen, werd hij tot zijn verbijstering uitgejouwd. Hij ontvluchtte een dag later het gebouw van het Centraal Comité per helikopter, terwijl in Boekarest gevechten uitbraken tussen opstandelingen en regeringsgetrouwe veiligheidstroepen.

Ceausescu werd op 25 december samen met zijn vrouw gearresteerd op last van het Front van Nationale Redding gedaagd voor een speciale rechtbank. Na een zitting van twee uur kwam het oordeel: ze waren schuldig bevonden aan misdaden als corruptie en moord. Het paar werd ter dood veroordeeld.

Ceausescu en zijn vrouw werden geboeid en naar buiten gevoerd. Daar werden ze zonder enig ceremonieel neergeschoten door drie militairen. De cameraploeg die de executie moest vastleggen, begon te laat met filmen, omdat het vuurpeloton onmiddellijk begon met schieten. De beelden van de stoffelijke overschotten werden meteen vrijgegeven, zodat de Roemenen zich konden vergewissen van hun overlijden. De beelden vlogen de wereld over.

Bekijk de beelden van de executie op nrc.nl/1989