Boere schoot: 'Ik kon niet anders'

SS’er Heinrich Boere bekende gisteren drie Nederlanders te hebben vermoord. De order daartoe kon hij niet weigeren, beweerde hij.

Als soldaat heb ik geleerd bevelen uit te voeren. Deed ik dat niet, dan brak ik mijn eed en zou ik zelf neergeschoten worden.” Met deze uitleg probeerde de Nederlandse oud-SS’er Heinrich Boere (88) gisteren voor de rechtbank in Aken verzachtende omstandigheden aan te voeren voor het feit dat hij in 1944 drie onschuldige burgers had doodgeschoten.

In een schriftelijke verklaring die door zijn advocaat werd voorgedragen, bekende Boere de drie Nederlanders te hebben doodgeschoten. Daarbij gaf hij aan destijds niet door te hebben gehad dat zijn „acties” onjuist waren.

De officieren van het moordcommando waarvan hij deel uitmaakte, vertelden hem dat de te doden mensen hoge verzetslieden waren, die de opdracht hadden gegeven tot aanslagen op leden van de SS of de NSB. Het was aan Boere en zijn „kameraden” deze aanslagen te vergelden, aldus de SS’er.

De bekentenis van Boere over de moorden op de drie Nederlanders is niet nieuw. Hij heeft in verschillende media toegegeven Fritz Bicknese uit Breda en Teun de Groot en Frans Kusters uit Voorschoten te hebben gedood. De zaak is daarom nog niet ten einde.

Voor een veroordeling voor moord is het in het Duitse recht van belang dat wordt bewezen dat er geen sprake was van Befehlsnotstand, de situatie waarin het niet opvolgen van het bevel de weigeraar in levensgevaar brengt. De verdediging van Boere is hier nu op gericht. Officier van justitie Ulrich Maass heeft aangekondigd te kunnen bewijzen dat Boere wel degelijk de mogelijkheid had niet aan de liquidaties deel te nemen.

Voor de veroordeling van de oud-SS’er is ook van belang dat bewezen wordt dat de moorden heimtückisch (boosaardig) waren. Daarover verklaart Boere: „Het was mij destijds niet duidelijk dat mijn acties in oorlogstijd niet juist waren.” Daar voegt hij aan toe dat hij dit 65 jaar later anders ziet.

Als moord niet bewezen kan worden, is een veroordeling voor doodslag niet meer mogelijk. Dit misdrijf is inmiddels verjaard.

Boere was lid van een geheim commando dat tussen 1943 en 1944 meer dan vijftig onschuldige Nederlandse burgers vermoordde als reactie op aanslagen van het verzet. Deze moordreeks is bekend geworden als de Silbertanne-Aktion.

In 1949 werd Boere hiervoor in Nederland bij verstek ter dood veroordeeld. Hij ontsnapte naar Duitsland en wist uitlevering aan Nederland te voorkomen.

Eerder artikelen over Boere op nrc.nl/binnenland