Zonder laptop

Op de kwartaalborrel van het Max Euwe Centrum, waar niet alleen kwartaaldrinkers komen, was vorige week vrijdag ook Ivan Sokolov, net terug van het World Cup toernooi in Chanti-Mansiysk. Ik condoleerde hem bij die gelegenheid met zijn vroege uitschakeling, al in de eerste ronde.

,,Mijn laptop was gecrashed en ik heb daar veel van geleerd’’, zei Ivan. Ik dacht dat ik hem begreep, maar dat was niet zo, want wat hij geleerd had ging over algemeen menselijke verhoudingen.

Van al zijn goede vrienden, met wie hij in tal van toernooien was opgetrokken, was er niet een geweest die zijn laptop had willen uitlenen, ook niet als die vriend inmiddels al klaar was met zijn eigen voorbereiding.

Ivan had geleerd dat vriendschap een groot goed is, maar dat concurrentie zwaarder weegt. Tenslotte was hij bij Judit Polgar terecht gekomen, die hij eigenlijk maar oppervlakkig kende, en die was wel bereid haar laptop uit te lenen. Misschien had Ivan al te veel tijd verloren, want zoals gezegd, hij verloor toch.

Afgezien van de lessen over vriendschap is de moraal van het verhaal misschien dat een moderne schaker zonder laptop even hulpeloos is als een mol zonder bril.

Ter verdediging van zijn gierige vrienden moet worden gezegd dat een profschaker niet alleen de algemeen verkrijgbare partijenverzamelingen in zijn laptop heeft, maar ook eigen analyses die hij als een grote geheime schat beschouwt. Je kunt het oplossen door de algemene kennis te scheiden van de eigen analyses en die achter een wachtwoord te versleutelen, maar veel schakers nemen die moeite niet. Als alles door elkaar zit, kan de lener wel beloven dat hij niet naar de geheimen zal kijken, maar wie gelooft dat?

Ik heb het zelf ook eens meegemaakt, na een simultaan in Denpasar, de hoofdstad van Bali. Op mijn hotelkamer keken mensen van de schaakclub met begerige ogen naar mijn Informator, in die tijd de belangrijkste informatiebron voor de serieuze schaker.

Wilde ik die niet afstaan? In Denpasar was dat boek niet te krijgen en de hele schaakclub zou me bijzonder dankbaar zijn.

Wat te doen? Die Informator kon ik thuis opnieuw kopen, maar niet de openingsanalyses die ik er zelf in had geschreven. Die kon ik natuurlijk eerst overschrijven, maar dan nog zag ik ze niet graag in vreemde handen, ook al waren die schakers van Denpasar geen echte concurrenten. Je wist maar nooit wie er nog eens op die club langs zou komen. Ik weigerde en ik voelde me erg onprettig.

Na het verhaal van Ivan hoopte ik dat de vriendelijke Judit Polgar ver zou komen in Chanti-Mansiysk. Ze schakelde twee tegenstanders uit en werd toen zelf geëlimineerd door Boris Gelfand.

Er zijn er nu nog acht in de race. Hier ziet u hoe Alexei Shirov werd uitgeschakeld, ‘een onvervangbaar verlies’, aldus de officiële website.

Alexei Shirov - Peter Svidler World Cup Chanty Mansiysk

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. Pc3 d5 Svidler had een paar akelige ervaringen met zijn geliefde Grünfeld-Indisch opgedaan, maar hij geeft het niet op. 4. cxd5 Pxd5 5. e4 Pxc3 6. bxc3 Lg7 7. Lc4 c5 8. Pe2 Pc6 9. Le3 0-0 10. 0-0 Dc7 11. Tc1 Td8 12. Lf4 Le5 13. Lg3 Lxg3 14. hxg3 e5 15. Ld5 Le6 16. dxe5 Lxd5 17. exd5 Pxe5 18. c4 a6 19. Te1 In aanmerking kwam 19. a4, maar dit is ook niet slecht. 19...b5 20. cxb5 axb5 21. Pc3 c4 22. Dd4 Dit is op een misrekening gebaseerd. Een veilige manier om op winst te spelen was 22. Pxb5. Na 22...Dc5 (of 22...Db8 23. Tb1) 23. Txe5 Dxb5 24. De2 Txd5 25. Txd5 Dxd5 26. Txc4 staat wit een pion voor. Waarschijnlijk kan zwart het remise houden, maar het zou geen pretje voor hem zijn. 22...Pd3 23. Pe4

Het ziet er door de dreiging 24. Pf6+ gevaarlijk uit voor zwart. 23...Da7 Maar na deze sterke zet heeft wit niets bijzonders. 24. Pf6+ Kh8 25. Dh4 Kg7 Veel beter dan 25...Dxf2+, want dan heeft wit na 26. Kh2 h5 (niet 26...Kg7 wegens 27. Tf1) 27. Dg5 Kg7 28. Pxh5+ minstens remise. 26. Te3 Hier wordt 26. Ph5+ Kf8 27. Df6 weerlegd door 27...Dxf2+. 26...Td6 Weer sterk. Na het gulzige 26...Pxc1 moet zwart na 27. Ph5+ Kf8 28. Df6 zijn dame geven met 28...Dxe3. 27. Tf3 Na 27. Dxh7+ kan zwart het vrije veld inlopen: 27...Kxf6 28. Tf3+ Ke5 en wit heeft niets. 27...h6 28. Pe4 Een betere kans was 28. Td1, bijvoorbeeld 28...Pe5 29. Pe4 Pxf3+ 30. gxf3 en wit speelt nog mee. 28...Txd5 29. Df6+ Kg8 30. Tc3 Pe5 31. Tf4 Dxa2 Hierna staat zwart zelf klaar om over de onderste rij een koningsaanval te beginnen. 32. Kh2 De2 33. Dh4 Ta6

Wit is uitgepraat. Zwart dreigt met 34...Dh5 af te wikkelen naar een gemakkelijk gewonnen eindspel en na 34. Pf6+ wint zwart met 34...Txf6. 34. g4 g5 35. Pxg5 hxg5 36. Dxg5+ Tg6 Wit gaf op.

Schaakopgave

DIAGRAM Kasim Rustam Kasimdzhanov (die vandaag 30 jaar wordt) - Khaled Kalandar, 1996. Wit begint en wint.

Oplossing: 1. Dd8+ Txd8 (of 1...Df8 2. Lh7+) 2. Txd8+ Df8 3. Lh7+ Kxh7 4. Txf8 en met een kwaliteit meer won wit snel.

    • Hans Ree