Verbrand hoofd en witte pens

Galerie De Vis ligt helemaal in Harlingen, maar is een lange autorit of treinreis waard. Naar Randstadmaatstaven is het een grote galerie, die bovendien stampvol hangt en staat met figuratieve schilder- en beeldhouwkunst. Een extra reden om nu te gaan is de tentoonstelling van de Amsterdamse schilder Robert Vorstman (1975), die het Nederlandse landschap vastlegt in al zijn alledaagse schoonheid. De bedrijvigheid in Amsterdam-Noord. Onkruid en scheef hekwerk op een kade. Verkeerslichten in de schemering en een viaduct waarop ‘Leipe shit ouwe’ is gekalkt. En stranden, veel stranden. Stranden langs de Noordzeekust en stadsstranden in Amsterdam.

Op mooie dagen zijn die stranden bevolkt. Een regelmatig terugkerende badgast is een dikke grijze man in een zwembroek, die altijd in dezelfde houding staat: met zijn armen in zijn zij om de zwembroek wat op te trekken, kijkend naar passerende mensen of speedboten. Zijn hoofd en onderarmen zijn roodverbrand, zijn vooruitstekende pens en zijn benen zijn nog wit.

Vorstman heeft een goed oog voor de strandgangers met hun geparadeer, hun gestaar en gestuntel, voor het gezeul met tassen en schoenen en de aarzeling om het koude water in te gaan. Toch is de stoffering nog zijn zwakke plek. Hij probeert de badgasten lekker los te schilderen, maar achter die schijn van virtuositeit zit geen begrip van de menselijke figuur. De mensen zijn plat en niet goed getroffen en ook verhouden ze zich niet goed tot elkaar.

Hun omgeving is wel steeds overtuigend weergegeven. Vorstmans beste schilderijen zijn vooralsnog de landschappen waarin de mensen even weg zijn, of te klein om goed te zien. De stranden met vlaggen en vuilnisbakken in de verte, maar vooral veel lege vierkante meters zand. Gebouwen aan weerszijden van het IJ, overkoepeld door hoge wolkenluchten. In zijn olieverfstudies van uitgestrekte polders is Vorstman een hedendaagse Gabriël of Roelofs. Ook een enkel interieur is ruimtelijk nagebouwd in verf.

Zijn figuren mogen dan rammelen, Vorstman heeft wel het belangrijkste dat een landschapschilder moet hebben: een goed gevoel voor ruimte, en de gave om dat gevoel op een plat vlak over te brengen.

Gijsbert van der Wal

Schilderijen van Robert Vorstman. T/m 17 januari bij Galerie De Vis, Noorderhaven 40, Harlingen. Open: do en vrij 12.30-17 u, za 11-17 u. Inlichtingen: www.galeriedevis.nl