Denk ook aan relatie kerk-moskee bij islamonderzoek

Thijl Sunier noemt drie volgens hem verwaarloosde terreinen van islamonderzoek in Nederland: islambeleving van jongeren, islam en dagelijks leven, en nieuwe vormen van leiderschap (Opiniepagina, 24 november). Ik zou daar nog twee terreinen aan toe willen voegen.

Alle ongeveer 450 moskeeën in Nederland hebben kerkelijke buren. Mij zijn slechts enkele kleine studies bekend die de interactie kerk-moskee in kaart hebben gebracht. Het is van maatschappelijk belang als moslims zich in een bepaalde stad of dorp door christenen geaccepteerd weten. Het lijkt mij wenselijk wanneer er een brede godsdienstsociologische studie zou worden opgezet naar de relaties tussen beide geloofsgemeenschappen. Daarbij moet zeker ook onderzocht worden waarom die contacten in de ene plaats wel lukken en in de andere niet.

Dit sociologisch onderzoek zou moeten worden uitgebreid met een theologisch onderzoek naar de wederzijdse theologische opvattingen over elkaars godsdiensten. Islamofobie heeft vaak christelijke wortels. Anti-westerse opvattingen onder moslims hebben vaak hun oorsprong in negatieve uitspraken over joden en christenen in de Koran. In 1987 is de islamcommissie van de gezamenlijke kerken in Europa begonnen met een project om de islamstudie van alle theologische opleidingen te verbeteren onder meer door ook gebruik te maken van moslimdocenten. Dit project is in 2009 nieuw leven ingeblazen.

Wat islamstudie betreft heeft de christelijke theologie oude papieren. In de 8ste eeuw verscheen de eerste theologische studie over de islam in Damascus. In de 11de eeuw verscheen de eerste studie over islamitische theologie in de westerse kerk. Ook moslimtheologen hebben al eeuwenlang over het christendom geschreven. De Europese islamstudie heeft zich terecht bevrijd van theologische controle. Maar de christelijke theologische reflectie over de islam blijft een academische opdracht, voor het belang waarvan seculiere islamologen vaak geen oog hebben.

Dr. Jan Slomp

Predikant / islamoloog, oud-voorzitter van de islamcommissie van de Conferentie van Europese Kerken en de Raad van Rooms-Katholieke Bisschoppenconferenties.

    • Dr. Jan Slomp Predikant