Een duister bladerboek

De geheime archieven van het Vaticaan.Vert. Johan Ickx. VdH/Books, 249 blz. € 49,90.

De Geheime Archieven van het Vaticaan is een koffietafelboek. Het presenteert 105 historische documenten, waarvan er 19 nooit eerder zijn getoond. De lezer bladert langs een brief van Erasmus aan paus Clemens VII, hij is getuige van de kroning van keizer Karel V, van het schisma met de Anglicaanse kerk, het proces tegen de tempeliers. Hij ziet documenten van de kerkelijke rechtbank Rota Romana, brieven van Michelangelo en paus Paulus III, de vaststelling van de gregoriaanse kalender. Ook de akten van het proces tegen Galileo Galilei, de cynische brief van Voltaire aan paus Benedictus XIV zijn te bekijken. Daarnaast krijgt men een lijst van de juwelen van de familie Borghese en kan men de kunstzinnige aankondiging van het dogma van de onbevlekte ontvangenis nalezen, zoals ook een brief van de indianen uit Amerika op boomschors aan paus Leo XIII en een brief van paus Pius XI aan Hitler.

Wie er de tijd voor neemt, wordt zeker beloond. Het boek leest als een geschiedenis in taferelen van de christelijke wereld. Je bent getuige van de strijd tussen de Franse koning Filips de Schone en paus Bonifatius VIII. De eerste wilde de tweede afzetten, de tweede probeerde de eerste in de ban te doen. Conflicten tussen de paus, keizers en koningen, relaties met Chinezen, Mongolen, moslims passeren de revue.

De uitgever beklemtoont dat hij zoveel mogelijk informatie wilde bieden, zonder de aantrekkelijkheid van het boek te schaden. Bij de zoektocht naar dit compromis sneuvelde de vertaling van Latijnse, Franse en Italiaanse teksten. Daar staat tegenover dat iedereen die wil met een loep de originele documenten kan proberen te lezen. Voor wie dat lukt, ligt de historische sensatie om de hoek. Ter ondersteuning van de mysterieuze sfeer zijn foto’s en tekst afgedrukt op zwart papier. „De foto’s kwamen beter uit en het verhoogt de sfeer van duisternis die dit archief omhult’’, aldus uitgever Paul Van den Heuvel.

De Geheime Archieven van het Vaticaan is een fantastisch bladerboek voor wie de sfeer van het archief wil opsnuiven, én interessant voor wie terug wil in de tijd. Liefhebbers worden via de lange literatuurlijst handreikingen gegeven voor verdere studie. Paus Benedictus XVI zal een luxe-uitgave ontvangen, uitgevoerd in leer en met de hand gebonden. In totaal zijn er 33 exemplaren van gemaakt. Aan elk boek is een week gewerkt door een binder. Prijs: € 5.000,-. (BM)