Gegrepen door het mysterie van Jarmusch

scene uit de film The Limits of Control (2009) FOTO: A-Film A-Film

The Limits of Control

Regie: Jim Jarmusch. Met: Isaach de Bankolé, Paz de la Huerta. In: 4 bioscopen.***

De nieuwe film van Jim Jarmusch is alles tegelijk: hypnotiserend, saai, verrassend én vergezocht. The Limits of Control is misschien geen film die je zonder voorbehoud kunt aanbevelen, maar het is toch ook een film die je niet had willen missen. Misschien geen meesterwerk, maar dan toch het werk van een meester.

Dat is allemaal natuurlijk precies de bedoeling van The Limits of Control. Jim Jarmusch maakt al zijn hele leven films die geen films zijn, uitgebeend tot op het bot: roadmovies over mensen die nergens naar op weg zijn (van Stranger than Paradise tot Broken Flowers) en genrefilms zonder plot (western Dead Man). Ook The Limits of Control is zo’n film die ons uitentreuren inpepert dat het leven niets waard is; „La vida no vala nada”, een zinnetje dat in The Limits of Control zo vaak wordt herhaald dat het een komisch effect krijgt.

In die existentiële leegte tekent Jarmusch dan toch een plattegrond. Daarop laat hij hoofdrolspeler Isaach de Bankolé, aan de hand van in luciferdoosjes overhandigde aanwijzingen, ronddwalen en geheimzinnige ontmoetingen hebben. Deze ‘Lone Man’ is een Alleman: hij kan zowel huurmoordenaar zijn als spion, zowel internationale juwelendief als een archetypische zwerver, voortgedreven door de zinloze grillen van het lot. Hoe de plot in elkaar zit, mag iedereen voor zichzelf uitmaken en alle antwoorden zijn goed.

Ook daar slaat de titel op: de kunstenaar moet op een gegeven moment de regie over zijn wereld loslaten. Jarmusch speelt met kunstzinnige werkelijkheid en fictieve realiteit. Wie de verwijzingen naar andere films wat te veel worden, kan altijd nog worden gegrepen door het mysterie van film. En door het lef waarmee The Limits of Control is gemaakt.

Dana Linssen