Wetenschap kort

Westerse haaien in Chinese soep

Door een onzer redacteuren

Rotterdam. Veel haaievinnen die in Hongkong voor de soep worden verkocht komen van haaien die in de Atlantische oceaan zijn gevangen. Dat is afgeleid uit onderzoek aan mitochondriaal DNA. Het komende nummer van Endangered Species Research publiceert resultaten van onderzoek aan 62 vinnen van de geschulpte hamerhaai (Sphyrna lewini) die op markten in Hongkong werden gekocht. Dertien vinnen kwamen van hamerhaaien die kennelijk in het westen van de Atlantische oceaan waren gevangen. In dat gebied is de geschulpte hamerhaai een bedreigde soort. Amerikaanse biologen dringen aan op een hogere beschermingsgraad van de hamerhaai, aldus medeauteur Mahmood Shivji.

Nieuw blauw pigment ontdekt

Door een onzer redacteuren

Rotterdam. Amerikaanse scheikundigen hebben per toeval een nieuw blauw pigment ontdekt. Hun onderzoek wordt vandaag in het Journal of the American Chemical Society gepubliceerd. De chemici uit Oregon onderzochten de elektrische eigenschappen van mangaanoxides. Ze vervingen daarvoor de indiumatomen in een chemische stof door mangaanatomen. De originele stof is wit; als alle indiumatomen zijn vervangen is de stof zwart. Maar als er zowel indium- als mangaanatomen aanwezig zijn, blijkt bij 1.200 graden Celsius een helder blauwe kleur te ontstaan die na afkoelen blijft bestaan. De Egyptenaren en Maya’s zochten eeuwen geleden al naar het perfecte blauwe pigment. De bekende pigmenten zijn vaak giftig of vervagen snel. Het nieuwe pigment is niet-giftig en bestand tegen hitte en zuur.

Trainen verandert zenuwcellen snel

Door een onzer redacteuren

Rotterdam. Training in een motorische taak leidt binnen een uur tot blijvende veranderingen in muizenhersenen. Dat meldden Amerikaanse onderzoekers in Nature (online, 29 november). Het leren van de nieuwe beweging leidt vrijwel meteen tot de vorming van nieuwe ‘dendritische spines’ in het motorische gedeelte van de hersenschors. Dendrieten zijn de uitlopers van zenuwcellen en spines zijn doornvormige uitstulpingen op de uiteinden daarvan. Hoe langer de training duurt, hoe stabieler de spines worden: ze worden minder snel ‘weggesnoeid’ nadat de training stopt. Sommige blijven aanwezig. Deze structuurverandering, die nu voor het eerst is opgehelderd, vormt volgens de onderzoekers de basis van blijvende motorische vaardigheden.