Nieuwe crisis dreigt in IJsland over Icesave

In IJsland dreigt een nieuwe politieke crisis over Icesave. De oppositie in het parlement, de Althing, blokkeert de goedkeuring van het akkoord tussen IJsland, Nederland en Engeland over Icesave. Na een debat van ruim zestig uur, verdeeld over tien dagen, was er gisteravond geen uitzicht op een spoedige beslissing.

Minister van Financien Steingrimur Sigfusson, tevens leider van LinksGroen, een van de twee regeringspartijen, waarschuwde dat IJsland internationaal tot junkstatus zal worden gedegradeerd als het Icesave-akkoord niet snel wordt bekrachtigd.

IJsland had formeel tot afgelopen middernacht de tijd om de Icesave-overeenkomst te bekrachtigen. Bij gebrek aan instemming door het IJslandse parlement hebben Den Haag en Londen vanaf vandaag het recht het akkoord op te zeggen. Dit is bepaald in de overeenkomst over Icesave die de drie regeringen half oktober ondertekenden. Volgens een diplomatieke zegsman zal Nederland „zeker niet van dit recht gebruik maken”.

Het Icesave-akkoord voorziet in de terugbetaling van leningen tot een totaal van circa 4 miljard euro die Nederland (1,3 miljard euro) en Groot-Brittannië aan IJsland hebben verstrekt. IJsland is volgens EU-regels verplicht elke Icesave-spaarder minimaal 20.000 euro te vergoeden. IJsland kreeg de leningen omdat het zelf geen geld meer had, nadat de drie grote IJslandse banken vorig najaar omvielen en door de staat moesten worden overgenomen.

In de zomer debatteerde de Althing al 46 uur over Icesave. Dat leidde tot aanvullende en beperkende voorwaarden. Nederland en Groot-Brittannië wezen vrijwel al deze voorwaarden afgelopen herfst van de hand. Half oktober werd een nieuw akkoord ondertekend, met daarin een concessie aan IJsland: het land mag de de leningen over een langere termijn aflossen dan eerder afgesproken.

De IJslanders zijn in grote meerderheid negatief over Icesave. De leningen komen overeen met 40 tot 45 procent van het bruto nationaal product, een te grote last aldus InDefence, een groep burgers die tegen het akkoord is. De groepering heeft bijna 16.000 namen verzameld onder een petitie aan president Olafur Grimsson. Daarin wordt hem gevraagd de Icesave-wet niet te tekenen en een referendum uit te schrijven. Het lijkt niet waarschijnlijk dat Grimsson daaraan gehoor zal geven.

    • Jan Gerritsen