De gekte rond Brink

Iedereen koopt vrijwel alles via het web, de wereld gaat door een explosie van voorspoed, conjunctuur is grotendeels verleden tijd, net als werkloosheid trouwens. En de Dow-Jonesindex schommelt ergens rond de 30.000 punten. Dat was, kort samengevat, het toekomstbeeld begin 2000 toen de aandelenkoersen torenhoog waren en de internetgekte een climax bereikte.

Twee recessies later staan beleggers weer met beide benen op de grond. Maar terwijl het puinruimen van de kredietcrisis in volle gang is, is de grote schoonmaak van de internethype nog altijd niet afgerond. Bijna tien jaar na de roerige beursgang van internetbedrijf World Online van 17 maart 2000 deed de Hoge Raad afgelopen vrijdag uitspraak over de schuldvraag rond dat debacle.

De beleggers hadden destijds beter moeten weten. Dat een gratis internetabonnee van World Online bij de beursgang een marktwaarde werd toegekend van een splinternieuwe Volkswagen Golf had een belletje moeten laten rinkelen over de onhoudbaarheid van deze zeepbel. Dat bleek ook snel. De aandelenkoersen van internetbedrijven stortten het eerste in, daarna volgde de rest. De AEX-waarde van meer dan 700 punten die in september van dat jaar 2000 nog werd bereikt, is nimmer meer geëvenaard. World Online ging als een van de laatste fondsen naar de beurs, in een atmosfeer van gekte.

Maar dat ontslaat de begeleidende banken Goldman Sachs en ABN Amro (nu Royal Bank of Scotland) niet van hun verantwoordelijkheid, vindt nu de Hoge Raad. In het prospectus had duidelijk gemeld moeten worden dat topvrouw Nina Brink vóór de beursgang een deel van haar eigen aandelen van de hand deed tegen een waarde die slechts eenzevende was van de koers van 43 euro waarvoor het bedrijf aan beleggers werd verkocht. Bovendien hadden de begeleidende banken tegenwicht moeten bieden aan de stroom van mediaberichten waarin World Online zich mooier voordeed dan het bedrijf was.

De gang van zaken rond de gewraakte aandelenverkoop laat zich aanzien als een duidelijke omissie, die nu is gelogenstraft. Maar vooral het verzuim van de banken om de berichtgeving van World Online in het gareel te houden mag worden gerekend tot een uitbreiding van de zorgplicht van banken die een beursgang begeleiden. En dat is terecht.

Wie denkt dat de moraal in de bancaire sector pas begon te wankelen in de aanloop naar de krediethausse van een jaar of vijf geleden, heeft het mis. Ook veel banken speelden, bij het verzorgen van de zeer lucratieve beursgangen van eind jaren negentig, een belangrijke rol bij het aanwakkeren van de toenmalige ijlkoorts.

De mate waarin beleggers van destijds schadeloos worden gesteld, hangt af van de juridische procedures op basis van de uitspraak van vrijdag. Die kunnen nog jaren duren. Het zou beter zijn als er een snel vergelijk komt. Want het arrest van de Hoge Raad bevestigt intussen wederom dat banken een hogere plicht hebben dan alleen het eigen winstbejag.