Jan Kruis wint eerste Marten Toonderprijs

Striptekenaar Jan Kruis heeft de eerste Marten Toonderprijs gewonnen. Kruis is vooral bekend van de strip Jan, Jans en de kinderen in Libelle. De oeuvreprijs (25.000 euro) moet de aandacht voor strips bevorderen.

De prijs is in het leven geroepen door het Fonds voor Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst.

Jan Kruis (Rotterdam, 1933) tekende van 1970 tot 1998 elke week de strip Jan, Jans en de kinderen voor Libelle. Tegenwoordig wordt de strip gemaakt door Studio Jan Kruis.

„Meer dan een miljoen lezers zijn opgegroeid en vertrouwd geraakt met deze strip”, vertelt Gert Jan Pos, ambassadeur voor de strip bij het Fonds voor Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst. De jury was unaniem in de keuze voor Kruis. „Iedereen kent de Rode Kater.”

De winnaar van de Toonderprijs „moet met zijn strips een bijdrage aan het Nederlands beeldverhaal en daarmee aan het Nederlands erfgoed hebben geleverd”, aldus de website van het Fonds BKVB. Minister Plasterk (Cultuur, PvdA) zal de prijs volgend jaar uitreiken in het Stripmuseum in Groningen.

De prijs is vernoemd naar Marten Toonder, de geestelijke vader van Heer Bommel en Tom Poes. Kruis, die enige tijd bij de Toonder Studio’s werkte, zag Toonder als zijn leermeester en noemde hem bij zijn overlijden in 2005 „de invloedrijkste Nederlandse striptekenaar aller tijden”. Toonder noemde Kruis in 1995 in het voorwoord van een boek over 25 jaar Jan, Jans en de kinderen een „knappe en veelzijdige artiest”.

Na zijn afscheid van de Libellestrip is Jan Kruis blijven tekenen. In 2007 verscheen van hem een stripbewerking van Multatuli’s Woutertje Pieterse.

Tegen het persbureau ANP zei Kruis dat hij „buitengewoon verrast” was. Hij won in 1980 al de Stripschapprijs. De in Rotterdam geboren Kruis tekende tussen 1970 en 1998 1139 afleveringen van Jan, Jans en de kinderen, waarvoor hij zich liet inspireren door zijn eigen gezinsleven. Jaarlijks worden 125.000 albums van de strip verkocht waarmee het een van de succesvolste strips van het land is.