Bos had in 2003 'afspraken thuis'

Niks geen dualisme, maar afspraken met het thuisfront. In aanloop naar de verkiezingen van 2003 wilde PvdA-partijleider Wouter Bos geen kandidaat-premier zijn, ondanks de gunstige peilingen. Een partijleider, zei Bos, moet in de Tweede Kamer zitten. Dat is beter voor de duale verhoudingen tussen regering en parlement. Partijvoorzitter Ruud Koole vond dat argument „gezocht”; de werkelijke reden was immers dat de net getrouwde Bos een afspraak had gemaakt met zijn vrouw.

Dit schrijft Ruud Koole in zijn vandaag verschenen boek ‘Mensenwerk. Herinneringen van een partijvoorzitter, 2001-2007’. Behalve passages uit eigen toespraken en zijn kijk op bekende affaires, geeft Koole een blik op de strijd achter de schermen bij de PvdA. Bos bevestigt desgevraagd de lezing van Koole over de reden waarom niet hij maar Job Cohen destijds als kandidaat-premier naar voren werd geschoven.

De meest dramatische momenten van zijn voorzitterschap, zo schrijft Koole, zijn die na de moord op Pim Fortuyn. Eerst vraagt de partij Wim Kok om alsnog beschikbaar te zijn voor een nieuw premierschap. Kok weigert. En op de dag van de vernietigende nederlaag bij de verkiezingen twee weken later, weten Koole en Kok slechts met grote moeite Ad Melkert aan het verstand te brengen dat hij geen andere keus heeft dan af te treden.

Kort daarna staat Wouter Bos al aan het bureau van Koole, om verhaal te halen. Hoezo geeft Koole steun aan een tijdelijk leiderschap van Jeltje van Nieuwenhoven? Hij had hem, Bos, toch een leidende rol in het vooruitzicht gesteld? In de jaren die volgen is Koole niet altijd te spreken over partijleider Bos. Zo nam Koole het Bos kwalijk dat die zich, in campagnetijd, liet omringen door „snelle jongens”. Ook beviel het hem niet dat Bos publiekelijk speelde met de gedachte de PvdA op te heffen. En toen ze samen aan een beginselprogramma werkten, bleek hun inhoudelijke verschil. Bos wilde „vrijheid” voorop stellen in de tekst en Koole „gelijkheid”. De PvdA-leider neemt vandaag het boek in ontvangst.

Rectificaties / gerectificeerd

Correcties & aanvullingen

In het artikel Bos had in 2003 ‘afspraken thuis’ (25 november, pagina 2) staat dat gewezen PvdA-voorzitter Ruud Koole het woord ‘gelijkheid’ voorop wilde stellen in het beginselprogramma. Dat is niet zo. Hij vond het „jammer” dat Wouter Bos, de politiek leider van de PvdA, het woord helemaal niet wilde opnemen.