Kijk hier, een lief klein Brabants meisje

Volgende week is de laatste aflevering van Boer zoekt Vrouw.

Presentatrice Yvon Jaspers is de kijkcijferkoningin van Hilversum. „Ze bijt zich vast.”

Hoe voelt dat, als u ziet wat u heeft aangericht? Yvon Jaspers (36) stelde vorige maand tot zes keer toe dezelfde vraag aan Pieter Lakeman. Hij had als voorzitter van de Stichting Hypotheekleed in een tv-programma rekeninghouders geadviseerd om hun spaargeld massaal bij DSB weg te halen. Vier dagen na zijn oproep was het imperium van Dirk Scheringa gevallen.

Lakeman geeft ontwijkende antwoorden. Met een klap op tafel probeert hij een einde te maken aan de ondervraging. „Het voelt gewoon alsof ik met mijn werk bezig ben”, zegt hij boos tegen Jaspers, die sidekick is van Matthijs van Nieuwkerk in De Wereld Draait Door.

„Typisch Yvon. Ze bijt zich vast”, zegt Claudine Everaert, een vriendin die als eindredacteur met Jaspers aan verschillende tv-programma’s werkte. „Ik zou haar graag in een meer journalistieke rol zien. Ze doet veel human interest, maar met haar vasthoudendheid en talent om ingewikkelde zaken terug te brengen tot de essentie.”

Yvon Jaspers is al enkele seizoenen de kijkcijferkoningin van Hilversum. Het reality datingprogramma Boer zoekt Vrouw (KRO), waarvan aanstaande zondag de laatste aflevering te zien is, trok op het hoogtepunt ruim 4,5 miljoen kijkers. Paul de Leeuw, Linda de Mol of Wendy van Dijk moeten het doen met minder dan de helft van dat aantal.

„Het succes is ongehoord”, zegt Bert van der Veer, regisseur van Pauw & Witteman en schrijver van het boek Is er nog iets leuks op tv? „Je kijkt naar pure mensen die worstelen met emoties. Je ziet ook nooit een windmolen of een snelweg langs zo’n boerderij. Het is van een onwaarschijnlijk escapisme, en voortreffelijk gemaakt.”

Duizenden kilometers reed Jacco Keijzer, eindredacteur van Boer zoekt Vrouw, het afgelopen jaar met Jaspers door Nederland. Een cameraploeg is de klok rond op een boerderij. Jaspers komt in beeld bij „emotionele hoogtepunten” zoals: welke vrouwen gaan door? Ze is meer dan een presentatrice en intensief betrokken bij het maakproces. De tv-ploeg ziet haar als one of the guys.

„Veel boeren zijn sociaal niet zo sterk, en leven in een kleine wereld. Het kost veel tijd en energie om met hen over intimiteiten te praten. De strategie bespreken we eindeloos in de auto”, zegt Keijzer. „Yvon staat heel dicht bij de boeren. Ze is een gewoon Brabants meisje. Als ze met een boer op een hooibaal zit, is hij negen van tien keer op zijn gemak.”

Jaspers komt uit een katholiek gezin uit Boxtel. Ze heeft een oudere en een jongere broer. Haar ouders werkten in het onderwijs. Het ijle gezang van het kerkkoor hoort ze in het ouderlijk huis dat naast de Sint Petruskerk staat. „De rituelen van de kerk zijn in mij gaan zitten”, zegt Jaspers. „En het was ook een soort theater.” Op haar zestiende speelt ze met veertig jongeren in de voorstelling Parcival van het Zuidelijk Toneel onder regisseur Matthijs Rümke. Anderhalf jaar repeteert ze voor het stuk over de zoektocht naar de heilige graal. Op het toneel kan ze haar verbeeldingskracht kwijt. „Yvon was ontwapenend, keek met grote verwondering naar het leven en kon zichzelf blijven onder grote druk”, zegt Rümke.

Later, op de Toneelschool in Eindhoven, vinden ze haar ongeschikt voor zware rollen. Ze ziet er jonger uitziet dan ze is. Ze heeft nog nooit mascara gebruikt en vindt hoge hakken buitenaards. Ook bij het tv-programma Klokhuis, waar ze als kind al wilde werken, moet ze vechten voor een plek. „Ze wilde altijd meer werk. In dat opzicht was ze een rupsje-nooit-genoeg”, zegt oud-eindredacteur Piet Geelhoed. „Op haar 22ste had ze de uitstraling van een 17-jarige. Haar kennis deed niet onder voor de andere presentatoren, maar sommigen behandelden haar als een klein, lief meisje. Dat vond ze uitermate irritant.”

Met ongeduldig fanatisme gaat ze de boer op met eigen programmavoorstellen. Na Klokhuis (NPS) is ze eerst nog het gezicht van de kinderprogrammering van de KRO. „Ze was in eerste instantie niet de gedroomde presentator voor volwassenen”, zegt vriendin Everaert.

De KRO vindt haar wel geknipt voor Boer zoekt Vrouw. „Het zit haar als een goedpassende jas en mede dankzij haar is het zo’n succes”, zegt hoofd tv Michel Nillesen. Nog steeds loopt Jaspers vaak bij hem binnen: waarom zij niet gevraagd is voor een nieuw programma? „Haar passie en betrokkenheid hebben haar gebracht waar ze is, maar je moet haar ook afremmen”, zegt hij. Soms is ze lastig. Dan zeg ik: je moet niet zo drammen. Je hebt je gezin, een privéleven, en je doet al veel.”

Als kind was Jaspers al ambitieus en had ze volgens haar vader Jan al een talent om jouw plannen in haar straatje te laten passen. „Als een vriendinnetje kwam spelen, zei ze: ‘Jammer dat je niet een uurtje later bent gekomen. Dan was ik klaar geweest met mijn huiswerk’.”

‘De dingen moeten nut hebben’ is de levensles van haar grootouders die een groot boerengezin runden met tien kinderen en weinig inkomsten. „Alleen met zo’n instelling overleef je”, zegt haar vader, een gepensioneerde leraar Engels.

Haar drijfveer is nieuwsgierigheid naar mensen, zeggen vrienden en collega’s. Ze denkt vanuit de inhoud, zoekt emoties op en wil het liefst programma’s maken over het leven zelf. Jaspers is een van de weinige toppresentatoren die in loondienst zijn bij een omroep, en niet heeft gekozen voor een lucratieve bv-constructie. Ooit maakte ze een commercial voor Robijn, maar commerciële klussen neemt ze verder zelden aan, volgens haar manager Brigitte van Gool.

Dat Jaspers haar roem niet te gelde maakt wekt soms verbazing. „Veel collega’s verklaren me voor gek”, zegt ze zelf. „Waarom ga je niet met Boer zoekt vrouw naar bedrijven? Maar ik ben bekend dankzij het format, het team en omdat ik pas bij de KRO. Het is niet de grote Yvon Jaspers Show.”

Toch straalt het succes van het programma het meeste op de presentator af. Details uit haar leven worden uitvergroot in de media. ‘Haargate: Jaspers toch polderdiva?’, kopte de Volkskrant deze maand. Dat Jaspers’ haar was verpest tijdens een fotosessie en ze daarom een schadevergoeding eiste, werd opgeblazen tot een zaak van nationaal belang.

Everaert: „Ze is vrij naïef over haar bekendheid: hè, ik ben toch heel gewoon. Maar zo’n overweldigende aandacht doet iets met je. Het is leuk, maar het grijpt haar ook weleens naar de strot. Ze kan moeilijk nee zeggen, dat maakt het lastig, maar mensen om haar heen beschermen haar.”

Jaspers zit midden in de opnamen van Over mijn Lijk, de documentaireserie van BNN waarin Patrick Lodiers een jaar lang vijf jongeren volgde met een dodelijke ziekte. Na twee seizoenen wilde hij, de regisseur en het team niet meer. Voor hen was het genoeg geweest. Jaspers belde Lodiers al halverwege de eerste reeks om te vragen hoe het nu verder ging met de jongeren. Het programma raakte haar. Toen ze hoorde dat hij stopte, vroeg ze meteen of zij het mocht doen. Het kostte de BNN-voorzitter intern overredingskracht, want ‘ze is toch dat meisje van de KRO’. Maar Jaspers is ook een verrassende keuze voor de brutale jongerenomroep. Lodiers: „Ze is heel begaan, ik hoop dat ze het volhoudt. Haar talent is dat ze de juiste snaar weet te raken.”