Leerdam blijft positief denken

De vraag naar natuurstenen aanrechtbladen is ingestort, blijkt op bedrijventerrein Nieuw Schaik in Leerdam. Dieetrepen blijken een stuk minder crisisgevoelig.

Nee, eigenaar Willem Weijburg van Jukeboxgallery op bedrijventerrein Nieuw Schaik in Leerdam merkt niets van de recessie. Hij verkoopt zo’n 100 klassieke jukeboxen per jaar, en dat is niet veranderd. „Ik denk dat mijn klanten liever in een jukebox investeren dan geld op de bank zetten”, zegt Weijburg. Zijn magazijn annex winkel staat vol met opgeknapte Amerikaanse Wurlitzers, Seeburgs en Rock-Ola’s. Het zijn waardevaste apparaten die populair zijn bij een select groepje verzamelaars. Volgens Weijburg wordt het wel steeds moeilijker om in Amerika nog originele jukeboxen te vinden, „maar het lastigste is ze te restaureren.”

Van verzamelaars moet ook Tingieterij Leerdam het hebben. De showroom naast de werkplaats lijkt wel een museum voor oude ambachten. Een toeristische attractie vormen is ook uitdrukkelijk het doel van Ali Zwartebol, mede-eigenaar van het familiebedrijf. Er is juist een bus met ouderen op bezoek die allemaal tinnen snuisterijen kopen: van vazen tot bekers, van kandelaars tot kerststalletjes. „Nu is het eigenlijk een rustige tijd, maar in mei en september krijgen we iedere dag wel bussen vol klanten over de vloer”, zegt Zwartebol. „Mensen maken er een dagje uit van.”

Aan de kassa merkt Zwartebol wel iets van de crisis, maar de klanten blijven niet weg. „Mensen zijn toch bereid geld uit te geven voor iets moois. Tin is een duurzaam product, ze vinden het minder erg dat het wat meer kost.”

Ook klanten uit het bedrijfsleven, goed voor 60 procent van de omzet, hebben minder te besteden. Vaste klanten doen hun bestellingen pas op het laatste moment, waardoor er nu ineens een topdrukte is ontstaan in de werkplaats. Luchtvaartmaatschappij KLM en bierbrouwer Heineken horen tot de vaste afnemers, evenals de melkfabriek in het naburige Schoonrewoerd. Boeren die een jaar lang goede melk leveren, krijgen van de fabriek een tinnen figuurtje als presentje.

Aan de andere kant van het bedrijventerrein, bij natuursteenhandel Diamond Spectrum Enterprises, moeten bezoekers zich eerst langs stukadoors en elektriciens wurmen om binnen te komen. „Dit is juist de tijd om te investeren in een nieuwe showroom”, zegt directeur Adnan Nasim. De recessie is duidelijk voelbaar in zijn bedrijf, vooral omdat de nieuwbouw van huizen is stilgevallen. „Daarentegen is het opwaarderen van het eigen huis door renovatie sterk toegenomen”, zegt Nasim. „Dat heft elkaar op.”

De handelaar in basalt, marmer en graniet ondervindt veel concurrentie van ondernemers op internet, die partijen tegels verhandelen. „Dat verpest de prijs in de markt, zegt hij.

De markt voor natuurstenen aanrechtbladen is ingestort, maar de verkoop van grafmonumenten stijgt. „Tot onze grote verbazing”, zegt Nasim, die denkt dat er veel spaargeld van oudere mensen in om gaat. Op de lange termijn verwacht hij echter dat ook deze markt zal inzakken. „Er is een cultuurverschuiving gaande waarbij de nabestaanden de erfenis liever besteden aan een vakantie dan aan een grafmonument”, verklaart hij. „Om die reden wordt ook steeds vaker gekozen voor crematie.”

Nasim zegt dat „anticyclisch handelen” hem wel wat oplevert. „Ik neem meer personeel in dienst, koop meer voorraad en doe meer aan innovatie. Zo kunnen we nog meer klanten bedienen en blijft onze omzet op peil. Ondernemen is risico’s nemen, maar dan wel gecalculeerd. We hoeven niet bang te zijn dat het nergens toe leidt, want de markt is nooit dood. Negatief doen is te makkelijk.”

Ruim een kwart van de Leerdamse werkgelegenheid is te vinden op Nieuw Schaik. Grote en kleine bedrijven staan er door elkaar. En hoewel de grondprijs er relatief gunstig is, staan er toch hier en daar panden leeg. Maar veel faillissementen zijn er niet geweest, zegt een medewerker van Kamer van Koophandel Midden-Nederland.

Directeur Gerard Janssens van repenproducent VSI maakt zich niet druk over de recessie. De levensmiddelensector is niet zo conjunctuurgevoelig en dat geldt ook voor VSI. „Wij zijn sterk groeiend”, zegt Janssens. „Onze repen voor sport, dieet en functionele voeding hebben veel met lifestyle te maken. Het zet geen zoden aan de dijk om een euro op je voeding te beknibbelen, het is veel makkelijker om de aanschaf van een auto of een bankstel even uit te stellen.” Jaarlijks verlaten 80 miljoen repen de fabriek. „Elk jaar ontwikkelen we 125 nieuwe repen, dat is deels groei en deels vervanging.”

Een paar deuren verderop zegt vestigingsleider René Wemmenhove van Wilco Accu’s ook al geen last te hebben van de crisis. „We zijn redelijk sterk in de scheepvaart vertegenwoordigd en daar blijft men op dit moment gewoon doorvaren met oud spul. Maar nieuwe accu’s hebben ze wel nodig.” Hetzelfde geldt voor de automarkt, zegt Wemmenhove. „Je kunt de buurman twee keer vragen om te helpen met starten, maar na de derde keer zegt ie wel dat je eens een nieuwe accu moet aanschaffen.”

Toch heeft de crisis wel degelijk impact op een aantal van de 175 bedrijven op Nieuw Schaik. De directeur van Linge Transport kijkt benepen als hem gevraagd wordt hoe het met zijn bedrijf gaat. „Op dit moment geef ik liever even geen commentaar”, zegt hij, en hij doet vriendelijk maar dwingend de deur dicht.