Droom van de media

De Republikeinse ex-running mate van McCain is terug – op televisie tenminste.

Sarah Palin haalt bij haar boekpromotie fel uit, en gaat zelf ook weer over de tong.

De werkloosheid. Het zorgstelsel. China. Afghanistan. De schutter van Fort Hood. Amerika heeft genoeg aan het hoofd, maar deze week houden de media, en dan vooral de televisie en de blogosfeer, zich voornamelijk bezig met een vrouw die voor al deze problemen geen betekenis heeft: Sarah Palin.

Sinds haar boek Going Rogue deze week uitkwam, was zij een uur te zien bij Oprah, en zat ze aan bij een reeks andere tv- en radiopersoonlijkheden. Gisteren werd ze ondervraagd door FoxNews’ kijkcijferkanon Bill O’Reilly. Hij was zo enthousiast over het gesprek dat hij liefst drie uitzendingen aan het interview wil wijden.

Sarah Palin is alles waar commerciële media van dromen. Een verbindende schakel tussen amusementsindustrie en politiek. Een gevallen ster die meestal controverse creëert. Een moeder van vijf kinderen die met haar familieproblemen en volkse wijsheden alle gepolijste beroepspolitici een spiegel voorhoudt: authenticiteit en conflict genereren in het moderne Amerika meer belangstelling dan politieke prestaties.

In haar boek probeert de ex-gouverneur van Alaska haar mislukkingen te verklaren. De eerste weken nadat ze vorig najaar running mate van John McCain werd, was zij de koningin van de campagne. Daarna brachten interviews aan het licht dat haar beleidskennis dunnetjes was, en dat ze de gaten in haar cv, zoals gebrek aan ervaring in buitenlandse politiek, opvulde met bijna kinderlijke verklaringen, bijvoorbeeld: Alaska grenst aan Rusland. Zo eindigde ze de campagne als McCains blok aan het been: op verkiezingsdag bleken de meeste Amerikanen haar ongeschikt te vinden voor het vicepresidentschap.

In haar boek wijt Palin dit aan de drie belangrijkste medewerkers van McCain in die tijd. Ze beschrijft hen als nicotineverslaafde cynici die haar te lang kort hielden en verkeerde interviewers kozen. Ze brachten een te rooskleurige verklaring uit over de ongewenste zwangerschap van haar tienerdochter. Zij kochten dure kleding voor haar hoewel Palin zelf de voorkeur geeft aan mantelpakjes van de Amerikaanse Hema. Etc.

„Allemaal fictie”, reageerde McCains campagneleider Steve Schmidt. Ook andere campagnemedewerkers lieten de laatste dagen – veelal anoniem – weten dat Palin blijkbaar in een eigen wereld leeft. In een verificatie van het boek constateerde persbureau AP dat Palin de feiten in minimaal twaalf gevallen onjuist of onvolledig presenteert. En de internetkrant Huffington Post publiceerde een uitwisseling van e-mails tussen haar en Schmidt, waaruit blijkt dat Palin er aanvankelijk niet voor voelde op te treden in Saturday Night Live - waarin comédienne Tina Fey haar wekelijks persifleerde. In Palins boek staat het tegenovergestelde.

Of dit Palin en haar aanhangers imponeert staat allerminst vast. Feiten zijn in de VS allang geen vaststaande gegevens meer: er zijn linkse en rechtse feiten. Conservatieve media zien in de kritiek op Palin het bewijs dat zij onevenredig zwaar wordt aangepakt. Slachtofferschap dat uitstekend gedijt in een gepolariseerd klimaat: wie voldoende wordt aangevallen door de ‘andere kant’, bewijst zich als ideologisch zuivere medestander. Die moet worden beschermd en bezongen. Republikein Mary Matalin: „Links is duidelijk bang voor haar.”

Zo dendert de Palin-express voort, al is niet duidelijk waar naartoe. Nadat zij in de zomer plotseling aftrad als gouverneur van Alaska, daalde de publiekswaardering naar een nieuw dieptepunt: Amerikanen houden niet van afhaken. Maar vervolgens liet zij merken dat haar potentiële invloed groot is: via haar Facebook-pagina verplaatste ze het debat over het zorgstelsel naar de vraag of Obama euthanasiecommissies wil invoeren om kosten terug te dringen. Het antwoord: nee. Maar de populariteit van de plannen werd ermee ondermijnd.

Daarom zijn Democraten er nog altijd niet gerust op: gaat in Sarah Palin een nieuwe Reagan schuil? Ook deze B-acteur werd jarenlang smalend behandeld, totdat hij in 1980 de presidentsverkiezingen won en het gezicht van een conservatieve revolutie werd die bijna dertig jaar standhield.

Maar zelfs Republikeinen wijzen erop dat de parallel mank gaat. Zij noemen het veelzeggend dat Palin op haar komende boektoer geen tussenstop maakt in Iowa, de staat waar presidentskandidaten worden gemaakt en gebroken. Het leert ze dat Palin op dit moment geen aandacht voor het hoge ambt heeft. Het gaat haar nu alleen om het amusement, en de inkomsten.