CO2-opname door oceanen lijkt te gaan haperen

Er zijn aanwijzingen dat de oceanen steeds minder makkelijk CO2 uit de atmosfeer opnemen. Sinds 2000 zou het aandeel van het door mens uitgestoten CO2 dat in de oceaan belandt gestaag zijn afgenomen. Het kan al zo’n tien procent schelen.

Dit valt af te leiden uit een artikel dat drie Amerikaanse oceanografen vandaag publiceren in Nature. Het stuk is in de eerste plaats een beschrijving van een vernuftige nieuwe methode om de opname van het door de mens gevormde CO2 vanaf 1775 van jaar tot jaar te berekenen. Daarin was tot op heden niemand geslaagd.

Maar een begeleidend persbericht van Columbia University in New York legt de nadruk op het afnemend gemak waarmee de oceanen CO2 opnemen. Eerste auteur Samar Khatiwala zegt er dat al geruime tijd wordt voorzien dat de oceanen minder makkelijk CO2 gaan opnemen, omdat het water zuurder wordt en opwarmt. ,,De verassing is dat we nu misschien al de eerste aanwijzingen zien.” Khatiwala sluit niet uit dat ook de afremming van de oceaancirculatie een rol speelt.

Van alle CO2 die jaarlijks door menselijk handelen wordt uitgestoten, ook door ontbossing, blijft ruwweg de helft achter in de atmosfeer. De rest wordt opgenomen door de oceanen en relatief jonge bossen die nog veel groei vertonen. Als deze ‘sinks’ afzwakken zal de CO2-concentratie van de atmosfeer nog sneller toenemen dan nu al het geval is. Het goede nieuws is dat volgens de nieuwe berekeningen wat meer CO2 wordt opgenomen door bosbijgroei dan een paar decennia geleden. Tot aan 1940 was de landvegetatie een bron van CO2.

Het model van Khatiwala is een zogenoemd ‘inverse model’. Daarbij wordt terugberekend hoeveel de CO2-opname in een bepaald jaar geweest moet zijn om de concentratie te bereiken die bij metingen is gevonden. De oceanen nemen vooral rond de polen veel CO2 op. Het water zakt er naar beneden en stroomt op grote diepte verder. De grootte van dit transport wordt afgeleid uit de concentraties industriële gassen (zoals freon) die op grootte diepte worden aangetroffen.