Rechtbank Alkmaar heeft het helemaal gehad met het openbaar ministerie

rechtbankEn wéér krijgt het openbaar ministerie van de rechter te horen dat het zelf het recht fors schendt. Nu zegt de rechtbank Alkmaar dat zij ‘misleid’  is. Eerder gebruikten ook het Hof Den Haag en de rechtbank Den Bosch dergelijke kwalificaties. (Met reactie van het OM-Alkmaar, onder no.5)

De rechtbank Alkmaar spreekt in dit vonnis van een ernstige inbreuk op het procesrecht en een ´grove veronachtzaming´ van de rechten van de verdachte. De rechtbank voelt zich daardoor ook om de tuin geleid en haalt nu  een streep door de vervolging. Het openbaar ministerie wordt ´niet ontvankelijk verklaard´. Justitie heeft bij deze vervolging zoveel fouten gemaakt dat de rechtbank geen oordeel meer kan geven over de zaak zelf. Er stonden in Alkmaar vijf mannen verdacht van mensenhandel. Zij zouden vrouwen uit Bulgarije onder valse voorwendselen naar Nederland hebben gehaald en ze hier tot prostitutie hebben gedwongen. Het OM heeft  in deze zaak drie ordners met tapverslagen niet overhandigd  en het onderzoek eenzijdig en selectief uitgevoerd, vindt de rechtbank.

Het hardste verwijt dat de rechtbank  het openbaar ministerie maakt, komt overeen met de kritiek van een aantal strafadvocaten dit najaar. Lees hier het bericht daarover. De rechtbank vindt dat bij de verhoren van de slachtoffers ´niet zozeer de waarheidsvinding als slechts het verzamelen van belastende informatie voorop leek te staan.´ Bij een aantal strafpleiters bestond al de indruk dat zij stelselmatig door het openbaar ministerie worden bedrogen en afgeluisterd. Hier legt advocaat Inez Weski uit wat haar ervaringen zijn. Op de website van het OM geeft de voorzitter van het College van Procureurs-Generaal, Harm Brouwer, zijn mening over de ruzie met de strafadvocatuur.

Past de uitspraak van de rechtbank Alkmaar in een patroon? De rechters verwijten het openbaar ministerie in hun uitspraak (onder 3. Voorvragen) dat ´de officier van justitie bewust stukken heeft achtergehouden en nog steeds achterhoudt´.  Juridisch is dat een doodzonde. Daardoor is sprake geweest van doelbewust schade toebrengen aan een eerlijk proces, dat er immers van uitgaat dat alle deelnemers aan het proces over dezelfde informatie beschikken.

In de overwegingen ´ten overvloede´ zegt de rechtbank bovendien ongerust te zijn ´over de wijze waarop het belang dat de samenleving heeft bij een opsporings- en vervolgingsapparaat dat zich te allen tijde controleerbaar opstelt in dit onderzoek volstrekt onvoldoende door het openbaar ministerie is onderkend.´ Met andere woorden, de officier van justitie heeft geweigerd opdrachten van de rechter uit te voeren.

De rechtbank Den Bosch verweet deze zomer in een andere zaak dat het OM de beginselen van het strafproces zo aantastte dat het de eigen integriteit ter discussie stelde. Het Hof Den Haag verweet justitie eerder in een zaak ´misbruik´ van bevoegdheden en het op ´grove wijze´ verhinderen van de rechtsbescherming van een burger.

In de Alkmaarse zaak gaat het openbaar ministerie in hoger beroep. In een scherpe persverklaring stelt het OM dat het zich wel aan de regels heeft gehouden, het oordeel van de rechtbank buiten proportioneel vindt en de kritiek dus onterecht. Het Hof Amsterdam moet nu  uitkomst bieden.

Update: Het openbaar ministerie laat oud-PG Dato Steenhuis intern onderzoek doen naar de zaak. Op 22 november kondigde Brouwer dit aan in het tv-programma Buitenhof. Steenhuis deed eerder onderzoek naar het parket bij het Hof Amsterdam dat het strafdossier kwijt raakte van de overvallers op discotheek Jimmy Woo. Zijn rapport, getiteld “Een dode zaak”, werd in dit commentaar besproken.

Vormen de geciteerde uitspraken een patroon of zijn het incidenten, zonder verband?

Reageren? Nuanceren en argumenteren verplicht. Volledige naamsvermelding.