Kort nieuws Wetenschap

Gaten vervuilen grondwater in Bangladesh

Door onze redactie wetenschap

Rotterdam, 17 nov. - Graafgaten in de grond die ontstaan bij het bouwen van versterkingen tegen overstromingen, veroorzaken in Bangladesh vergiftiging van grondwater met arsenicum. Onderzoekers van het Amerikaanse technologie-instituut MIT berichten daarover in het wetenschappelijk tijdschrift Nature Geoscience. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie is arsenicumvergiftiging alleen al in Bangladesh voor 35 miljoen mensen een probleem. De arsenicumvergiftiging is mede veroorzaakt doordat mensen sinds de jaren zeventig werden aangemoedigd om ‘schoon’ drinkwater te halen uit diepe putten. De MIT-wetenschappers ontdekten dat organische koolstof via de graafgaten diep onder de grond terechtkomt. Daar wordt het in biochemische reacties omgezet door bacteriën die er ook voor zorgen dat arsenicum in het grondwater terechtkomt.

Verband geur en herstel van spieren

Door onze redactie wetenschap

Rotterdam, 17 nov. - Een eiwitmolecuul dat in de neus als geurreceptor dient, is ook betrokken bij herstel van beschadigde spiercellen. Dat schrijven Amerikaanse onderzoekers deze week in Developmental Cell. De onderzoekers ontdekten de verrassende link bij toeval. De geurreceptor MOR23 bevindt zich op de zenuwuiteinden in de neus en reageert op de geur van lelietjes-van-dalen. De Amerikanen ontdekten dat MOR23 ook actief is in beschadigde spiercellen. MOR23 coördineert daar de migratie en onderlinge aanhechting van spiercellen. Muizen waarbij MOR23 was uitgeschakeld, vertoonden geen spierherstel. De onderzoekers hopen dat deze ontdekking ooit kan helpen bij het behandelen van spierziekten. Ze zoeken nu naar andere onvermoede functies van geurreceptoren in het lichaam.

Meer ongelukken bij mooi weer

Door onze redactie wetenschap

Rotterdam, 17 nov. - Bij mooi weer belanden er meer mensen op de spoedeisende hulp van het ziekenhuis dan bij slecht weer. En bij volle maan zijn het er minder dan bij nieuwe maan. Dat schrijven onderzoekers van het UMC Groningen deze week in The Journal of Trauma. Zij koppelden gegevens van ruim 350.000 mensen die in de afgelopen 36 jaar de Groningse eerste hulp bezochten, aan de dagelijkse gegevens van het KNMI voor het vliegveld Eelde. De onderzoekers vermoeden dat mensen bij mooi weer vaker buiten actief zijn en daarmee meer risico lopen op ongevallen. Bij volle maan zouden er ’s nachts minder ongelukken gebeuren dankzij het extra licht.

Drie keer meer energie uit water

Door onze redactie wetenschap

Rotterdam, 17 nov. - Met een nieuwe techniek kan met menging van zoet en zout water drie keer meer elektrische energie worden opgewekt. Dat toont de natuurkundige Piotr Dlugolecki aan, die morgen aan de Universiteit Twente promoveert. De menging van zoet en zout water kan elektriciteit opleveren doordat zout water meer geladen deeltjes bevat dan zoet water: de zogeheten ‘blauwe energie’. Als men tussen zoet en zout water speciale membranen plaatst, komt er een ionenstroom op gang: van het zoute naar het zoete water. Dlugolecki verbeterde de netachtige structuur die tussen de membranen zorgt voor de nodige beweeglijkheid van het water door die geleidend te maken.

Veel ongelukken met zitmaaiers

Door onze redactie wetenschap

Rotterdam, 17 nov. - Grasmaaiers van het type ‘minitractor’ zorgen in de VS voor relatief veel ongelukken. Jaarlijks bezoeken zes op de 100.000 mannen de eerste hulp na een ongeluk met zo’n grasmaaier, en 1,6 op de 100.000 vrouwen. Daarmee zijn de ‘minitractors’ gevaarlijker dan ‘duwmaaiers’. Dat staat binnenkort in het Journal of Safety Research. De voornaamste gevaren zijn dat de grasmaaiers kantelen en dat mensen erdoor worden overreden. Daarbij lopen ze met name kneuzingen, verstuikingen en botbreuken op. De meeste slachtoffers zijn ouderen. De onderzoekers pleiten voor veiliger grasmaaiers die minder snel kantelen en voor betere voorlichting over de gevaren.