FNV stelt looneis van 1,25 tot 2 procent

Een loonstijging van minimaal 1,25 procent in 2010, dat is de inzet van vakcentrale FNV voor het nieuwe cao-seizoen. Daarnaast wil de vakcentrale in nieuwe cao’s harde afspraken maken over scholing en werkgelegenheid. Werkgevers die daar niet aan meewerken, kunnen een hogere looneis verwachten van 2 procent.

De vakcentrale negeert met deze looneis eerdere oproepen van premier Balkenende en minister Donner (Sociale Zaken) om de lonen te bevriezen. „We gaan niet voor de nullijn”, zegt FNV-bestuurder Wilna Wind. „Al zullen er zeker uitzonderingen mogelijk zijn.”

In een gezamenlijke verklaring noemen VNO-NCW en MKB-Nederland de eis „onverantwoord” en „slecht voor het economische herstel en de werkgelegenheid”.

De AWVN, de adviesorganisatie voor werkgevers, is milder en wijst de looneis niet op voorhand af. „Wij zien wel openingen”, aldus een woordvoerder. „Dat dit een onverantwoorde looneis zou zijn, hoort u ons niet zeggen. Al vinden wij wel dat het in deze tijd niet goed is om met een vaste looneis te komen. Het is beter om per bedrijf te kijken wat haalbaar is.”

Volgens Wind is dat laatste ook de bedoeling. „2010 wordt het jaar van het maatwerk. We hebben wel een looneis vastgesteld, maar dat betekent niet dat we die eis overal keihard op tafel leggen. We gaan per cao goed kijken waar het kan.”

In 2010 lopen 530 cao’s af; meer dan de helft van het totaal. Daar zitten bovendien een paar grote en doorgaans gevoelige branche-cao’s bij, zoals de schoonmaak en het beroepsgoederenvervoer.

In 2008 stegen de lonen nog met gemiddeld 3,2 procent, dit jaar valt de stijging lager uit. Tot nu toe werden in 2009 370 cao’s afgesloten, waarvan 243 na het sociaal akkoord van 25 maart. Volgens de AWVN is de gemiddelde loonstijging sindsdien 1,3 procent.

Cao-onderhandelingen verlopen de laatste maanden moeizaam als gevolg van de crisis. Zo liepen eind september de onderhandelingen voor een nieuwe cao voor gemeenteambtenaren stuk, omdat de gevraagde 1,5 procent loonsverhoging niet werd binnengehaald.

Uitzondering is de onlangs afgesloten cao in de kleinmetaal, waar werkgevers en werknemers elkaar verrassend snel vonden. Volgens de nieuwe cao krijgen de 400.000 werknemers in de metaal géén loonsverhoging in 2010, maar in plaats daarvan 3,5 extra vrije dagen – de zogenoemde crisisbestrijdingsdagen. Pas in 2011 ligt een loonsverhoging van 1,5 procent in het verschiet. Wind: „Die cao lijkt me voldoende bewijs voor het feit dat wij een verantwoord beleid voeren.”