Geen klimaatverdrag op top Kopenhagen

De klimaatconferentie in Kopenhagen van volgende maand zal geen verdrag opleveren. Dit weekeinde hebben de Amerikaanse president Barack Obama en zijn Chinese ambtgenoot Hu Jintao gezegd dat er niet genoeg tijd is om alle problemen op te lossen en op tijd een juridisch bindend akkoord te sluiten.

Tot nu toe was het de bedoeling om in Kopenhagen een akkoord te bereiken over de opvolger van het Kyoto-protocol uit 1997. In het nieuwe verdrag zouden strenge en bindende afspraken komen voor de reductie van broeikasgassen en voor de financiering van klimaatbeleid in ontwikkelingslanden. Maar de afgelopen weken hebben veel betrokkenen openlijk twijfel geuit aan de haalbaarheid van zo’n verdrag op korte termijn. De meeste politici zeggen dat daarvoor een half jaar extra nodig is.

Ook VN-klimaatchef Yvo de Boer erkende zaterdag, in een interview in deze krant, dat een verdrag niet op tijd klaar zal zijn. Maar hij gelooft nog steeds in de haalbaarheid van een stevig politiek akkoord in Kopenhagen. Voor de juridische afronding zou dan nog een half jaar extra nodig zijn.

De Amerikanen en de Chinezen willen zich echter niet uitspreken over de termijn waarop een verdrag klaar is. Zij sluiten niet uit dat het pas na 2010 zo ver is. Ook op de belangrijkste reductiedoelstelling willen beide leiders zich niet vastleggen. Op basis van wetenschappelijk onderzoek zijn onderhandelaars tot de conclusie gekomen dat de uitstoot van broeikasgassen in 2050 gehalveerd moet zijn ten opzichte van 1990. Alleen dan bestaat een kans (van 50 procent) dat de temperatuur wereldwijd niet meer dan 2 graden Celsius zal stijgen. Maar die doelstelling is weggelaten uit de slotverklaring van de APEC.

De VS en China zijn de grootste producenten van broeikasgassen in de wereld – samen zijn ze verantwoordelijk voor meer dan 40 procent van de uitstoot. Volgens president Obama wacht iedereen op actie van beide landen. In een toespraak in Shanghai noemde Obama dat vanmorgen „het juk van het leiderschap dat beide landen nu dragen”.

China en de VS kunnen het onderling niet eens worden over de aard van het nieuwe verdrag. De VS eisen bindende reductiedoelstellingen van China. De Chinezen willen eerst toezeggingen van rijke landen over de financiering van klimaatbeleid. China wil wel maatregelen nemen, en doet dat ook al, maar wil geen verplichtingen zolang veel Chinezen nog onder de armoedegrens leven.

De Franse minister van Milieu Jean-Louis Borloo gaf gisteren in een interview met het persbureau Reuters de Verenigde Staten de schuld van de trage voortgang van de onderhandelingen. „De VS zijn het probleem, dat is duidelijk”, aldus Borloo. „Ze zijn wereldmacht nummer één [...] en ze zeggen: ‘ik zou wel willen, maar ik kan niet’.”

De Deense premier Lars Løkke Rasmussen, gastheer van de conferentie in Kopenhagen, onderstreepte gisteren de noodzaak om in Kopenhagen een deadline voor een verdrag vast te leggen.

Commentaar: pagina 7

Op weg naar een klimaatakkoord: nrc.nl/kopenhagen