Whereabouts?

Een dertienjarige schaatsster moet haar ‘whereabouts’ doorgeven aan de Nederlandse Dopingautoriteit. Kortom, waar is ze van uur tot uur? Gaat dat niet te ver?

Huub Stammes, algemeen directeur van de KNSB: „Eerder kregen wij geruchten te horen over vermeend dopinggebruik bij haar oudere broer, die ook schaatst. Daarom hebben we hem één keer laten controleren en dat was gelijk raak. Bij hem werd anabole steroïde aangetroffen, 35 maal de drempelwaarde. Vooralsnog heeft de familie tijdens het onderzoek op geen enkele manier laten blijken dat ze hun medewerking willen verlenen. Dat is hun goed recht, maar door de zaak van de jongen bestaat er een gerede zorg over de situatie van het meisje. De Nederlandse Dopingautoriteit moest wel overgaan op een paardenmiddel, namelijk de whereabouts. Ik sta achter de beslissing van de Dopingautoriteit totdat de ouders schriftelijk toestemming geven voor dopingcontroles. Wanneer zij dat doen, vervallen de whereabouts.”

Helma Neppérus, oud-roeister en Tweede Kamerlid (VVD), riep staatssecretaris van Sport Jet Bussemaker (PvdA) op een eind te maken aan dopingcontroles bij jonge sportende kinderen: „Als sporter vond ik die controles al onaangenaam. Maar het is natuurlijk volledig buiten proportie dat een 13-jarig schaatsstertje ver van tevoren haar agenda dient te overleggen en vervolgens bij nacht en ontij kan worden bezocht voor dopingcontroles. Dit staat in geen enkele verhouding tot het doel van dergelijke controles, namelijk het realiseren van een eerlijk topsportklimaat.”

Herman Ram, algemeen directeur Nederlands Centrum voor Dopingvraagstukken en Dopingcontrole Nederland: „Dit is een lastige situatie. We moesten kiezen tussen twee kwaden: het meisje opleggen haar whereabouts door te geven, zodat we haar kunnen controleren, of een zeker risico aanvaarden dat zij toegang heeft tot doping. Natuurlijk is het lastig voor een meisje van dertien jaar om haar whereabouts door te geven. Niets doen kon in dit geval echter ook niet. Haar paar jaar oudere broer is positief bevonden op anabole steroïde. Als de bron van die middelen bij de jongen kon komen, is het waarschijnlijk dat die ook bij zijn zusje kan komen. Het zou mooi zijn als wij volledige medewerking krijgen om haar te controleren, dan hoeven we de whereaboutsverplichting ook niet meer op te leggen.”

Ria Visser, voormalig topschaatsster, nu schaatsanalyticus bij de NOS: „Het aangeven van whereabouts is een zware belasting, weet ik van topsporters. Ze moeten ver van tevoren laten weten waar ze zijn, zodat ze altijd kunnen worden gecontroleerd. Mij zou dat niet lukken. Ik ben een nogal chaotisch typje en mijn dag ziet er meestal niet uit zoals ik die van tevoren plan. Als dit meisje tegen een mentaal of fysiek bedreigende situatie moet worden beschermd, kan het vermelden van whereabouts noodzakelijk zijn. Daar dient zorgvuldig onderzoek naar te worden gedaan, alvorens deze maatregel te nemen. Denk aan Laura, het zeilmeisje.”

Janwillem Soek, jurist gespecialiseerd in sportrecht: „Artikel 16 van het Verdrag inzake de rechten van het kind komt erop neer dat een kind onder de zestien jaar thuis niet mag worden gestoord in haar privacy. Ze zou dus tegen dopingcontroleurs kunnen zeggen dat ze moeten opdonderen als ze bij haar voor de deur staan. Ik vind deze maatregel echt waanzin; als je broer wordt gepakt, ben jij verdacht. Ik heb er werkelijk geen woorden voor. Dat Herman Ram dit normaal vindt, kan ik echt niet begrijpen.”

Frederieke Leeflang, medewerker van de belangenorganisatie voor topsporters NL Sporter: „Ons uitgangspunt is dat we tegen doping zijn, maar we zijn ook voor het recht op privacy. Het opgeven van whereabouts is in strijd met het recht op privacy. Het maakt ons niet zoveel uit of dat om minderjarige of meerderjarige sporters gaat. De maatregel schendt de privacy van elke sporter die zijn whereabouts moet doorgeven. We zijn dan ook in overleg met het College Bescherming Persoonsgegevens en we overwegen als belangenorganisatie om een procedure aan te spannen. Want de huidige regeling vinden we disproportioneel.”