Puberdagboek op de bühne

Waar gebeurde verhalen worden verteld op het podium van het comedycafé Toomler in Amsterdam, in de reeks ‘Echt gebeurd’. Inclusief pijnlijke puberdagboekvoorlezingen.

Het is niet echt stand-up-comedy. Wat er één keer per maand, op zondagmiddag, in het Amsterdamse comedytheater Toomler gebeurt, zou je beter stand-up-reality kunnen noemen: bij Echt Gebeurd vertellen mensen verhalen over dingen die ze zelf hebben meegemaakt.

Niet per se grappige dingen, maar toch wordt er veel gelachen. Afgelopen keer vertelde een vrouw bijvoorbeeld over de keer dat ze werd opgepakt door de politie vanwege haar ingenieuze parkeerkaartjesfraude. Een andere vrouw vertelde over haar oude school in een achterstandswijk, waar de juf kinderen voor straf met de onderbroek omlaag in de hoek zette. Zelfs daarbij viel nog wel wat te lachen. Ook door de intieme sfeer: bij Echt Gebeurd hoor je verhalen die mensen normaal gesproken aan hun goede vrienden vertellen. „Bijvoorbeeld na een etentje”, zegt Micha Wertheim, een van de initiatiefnemers.

Cabaretiers Paulien Cornelisse, Jan Jaap van der Wal en hij praten om beurten de middag aan elkaar. Echt Gebeurd bestaat nu ruim een jaar en is geïnspireerd op een Amerikaans voorbeeld: The Moth, een verhalenpodium dat in 1997 werd opgericht in New York en inmiddels is uitgebreid naar andere Amerikaanse steden.

Cornelisse voegde er een vast onderdeel aan toe: elke maand leest iemand voor uit het dagboek dat hij of zij vroeger als puber bijhield. In zulke dagboeken komen alle mogelijke vormen van megalomanie en onzekerheid aan de orde. Waar gaat het heen met deze wereld als mensen als Stalin worden vermoord, had één vrouw bijvoorbeeld geschreven. „Later had ze het aan haar moeder gevraagd en die had gezegd dat het niet Stalin was, maar Rabin”, vertelt Cornelisse. „Maar toen liet ze het toch maar staan, schreef ze, want ze wilde niet krassen.” Ook dit dagboekidee is naar Amerikaans voorbeeld, vertelt Cornelisse; het origineel heet Mortified.

Voor zowel de dagboeken als de ‘gewone’ verhalen, zegt Wertheim, geldt: „Als je echt eerlijk vertelt wordt het nooit genant. Het wordt pas genant als iemand wil dat de zaal lacht en dus de clown uithangt. Dat is weleens gebeurd ja, en dat merkt een zaal meteen, dan wordt het niet leuk. Maar als iemand heel eerlijk zijn eigen lelijkheid laat zien – daar kun je niets meer tegenin brengen. Omdat iedereen het herkent.”

In de Verenigde Staten is het vertellen van waargebeurde verhalen een grote trend, zegt Wertheim. Mensen staan in de rij voor The Moth – zowel om de zaal in te komen als om er zelf op te treden. Wertheim ziet het als een reactie op de obsessie met bekendheid. „In De Wereld Draait Door zitten meestal alleen maar fantastische mensen die fantastische dingen doen en daar vijf minuten over mogen vertellen. Er is geen tijd meer voor een lang verhaal. In Amerika was dat al veel langer aan de hand.” Echt Gebeurd geeft zulke verhalen een podium. Het is de simpelste vorm van theater die je maar kunt bedenken, zegt Wertheim. „Je haalt alles weg wat het ingewikkeld zou kunnen maken.” Maar makkelijk om te doen? Nee, dat is het niet.

De volgende Echt Gebeurd is zondag 15 nov, 16 u, Toomler, Breitnerstraat 2, Amsterdam. Presentatie Paulien Cornelisse. Entree 7,50 euro; reserveren via reserveringen@toomler.nl. Aanmelden om mee te doen via echtgebeurd@toomler.nl.