Internet plat bij griepuitbraak

Als Nederland massaal gaat telewerken tijdens een griepepidemie, kunnen de internetverbindingen de druk niet aan. Providers zeggen voorbereid te zijn op extra piekbelasting.

Een noodmaatregel die Nederlandse bedrijven zullen nemen: als de griepepidemie doorzet, moet personeel vanuit huis gaan werken. Maar volgens een rapport van onderzoeksbureau Gartner ligt internet grotendeels plat zodra 40 procent van de beroepsbevolking vanuit huis probeert te werken. „Zeker als de scholen gesloten worden en kinderen ook nog eens uit verveling achter de computer kruipen en gaan youtuben”, zegt netwerkspecialist Scott Morrisson die het onderzoek publiceerde.

Volgens Morrisson, spreker op het Gartner ITXpo symposium in Cannes, speelt het probleem wereldwijd. Zelfs in Nederland, met z’n snelle breedbandverbindingen: „Het probleem doet zich op elke soort netwerk, of het nou kabel, ADSL of glasvezel is. Bij het toewijzen van bandbreedte voor consumenten houden providers er rekening mee dat niet iedereen op hetzelfde moment online is. Voor elke klant die een verbinding heeft van 50 megabit, heeft de provider 1 megabit gereserveerd op de achterliggende verbinding naar de rest van de wereld.”

Deze zogeheten overboeking, meestal 1 op 25 of 1 op 50, is volgens de netwerkspecialist onvoldoende om grote aantallen gebruikers gelijktijdig te bedienen als ze hun verbinding intensief gebruiken. Morrisson rekent voor: „Als in een wijk 40 procent van de beroepsbevolking op hetzelfde moment al z’n mail gaat zitten downloaden en inlogt op het bedrijfsnetwerk, ligt het web daar plat.” Als ouders thuis moeten blijven omdat de scholen gesloten zijn, zal de verstopping sneller ontstaan: „Kinderen gaan video’s kijken via YouTube of downloaden via ruilnetwerken.”

De verstopping doet zich volgens Morrisson voor op de plekken waar de particuliere verbindingen samen komen, en op de plek waar de provider verbinding maakt met de rest van het netwerk. Bedrijven hebben vaak een betere gegarandeerde bandbreedte, van 1 op 5 of 1 op 10. Zo’n pakket kost veel meer dan een huis-, tuin- en keukenabonnement.

Bij een tekort aan bandbreedte komen datapakketjes niet meer aan. De hoeveelheid data groeit echter onder zulke omstandigheden: tcp-ip, de netwerktechniek waarop internet gebaseerd is, stuurt meer controledata om te kijken of de datapakketjes wel op hun bestemming zijn aangekomen. „Je kunt het vergelijken met een hackersaanval op een website die wordt lamgelegd door te veel bezoek”, aldus Morrisson.

Gartner kaartte het probleem bij verschillende internetproviders aan. „Het is een zaak die bij alle providers speelt, zowel in de VS als in Europa. Hun reactie was: houd het stil, creëer geen paniek.”

Kabelmaatschappijen UPC en Ziggo willen niet zeggen hoe groot de overboeking op hun consumentenproducten is, maar KPN bevestigt dat het een overboeking van 1 op 50 hanteert. „Voldoende voor de piekbelasting op zondagavond en we hebben flinke marge voor nog hogere piekbelasting.”

KPN denkt dat het netwerk vooralsnog niet door thuiswerkers overbelast zal raken, maar vermoedt dat „waarschijnlijk problemen zullen ontstaan” bij de koppelingen tussen internet en het bedrijfsnetwerk zelf. Zo raakt de toegang tot het bedrijf verstopt als er te veel werknemers tegelijk vanuit huis inloggen.

Ook goedbezochte videosites als YouTube en Uitzending Gemist kunnen volgens de provider ontoegankelijk raken als zich daar meer gebruikers melden dan voorzien. Thuiswerkers met gebrek aan bandbreedte zouden moeten voorkomen dat er elders in huis nog een computer streaming video staat te kijken, adviseert KPN.

UPC is voorbereid op „een mogelijke toename van webverkeer door onze klanten ten tijde van een eventuele epidemie.” Ziggo ziet nu nog geen noodzaak voor maatregelen: „In de avonduren logt al meer dan 40 procent van onze gebruikers gelijktijdig in, zonder problemen. Maar mocht er aanleiding voor zijn dan kunnen we binnen een paar uur bandbreedte toevoegen.”

Om problemen te voorkomen zouden bedrijven volgens Scott Morrisson de data die ze met hun personeel uitwisselen moeten comprimeren, en op zoek gaan naar alternatieve verbindingen. Maar ook mobiel dataverkeer via UMTS begeeft het onder extreme omstandigheden. Oude techniek zou nog kunnen helpen, zegt Morrisson: rechtstreeks op de zaak inloggen met een ouderwets modem via de telefoonlijn.