Madama Butterfly in de originele (geflopte) versie

Opera

Madama Butterfly van G. Puccini

door de Vlaamse Opera o.l.v. Muhai Tang. T/m 21/11 Antwerpen; 28/11 t/m 9/12 Gent. www.vlaamseopera.be * * * *

De opzienbarende zevendelige Puccini-cyclus van de Canadese regisseur Robert Carsen bij de Vlaamse Opera, wordt de komende weken beëindigd met een concertuitvoering van de vroege balletopera Le Villi en een laatste reprise van Madama Butterfly.

Carsens Madama Butterfly krijgt een extra dimensie omdat de in 1904 geflopte originele versie wordt vertoond. De opera was toen te erg. De Amerikaanse zeeluitenant Pinkerton die trouwt met het exotische speeltje Butterfly en haar daarna weer verlaat, was een akelige plurk die minachtend sprak over haar Japanse familie. En Butterfly’s door de rooms-katholieke kerk verfoeide zelfmoord was in de Milanese Scala een vloek in de kathedraal van de opera.

Nog steeds is deze op vele vlakken incorrecte oerversie van de altijd aangrijpende Madama Butterfly extra schokkend en snijdt die als een Japans fileermes door de ziel van de toeschouwer. Bij Carsen heeft het schip van Pinkerton Japan kapot gevaren, haar land en haar verleden liggen in gruzelementen. Ze wordt super-Amerikaans, ze trouwt in een bruidsjurk van stars-and-stripes, maar pleegt uiteindelijk weer traditioneel harakiri als haar zoontje door Pinkerton wordt opgeëist.

De reprise, met veel inzet gedirigeerd door de Chinees Muhai Tang, wordt uitstekend vertolkt door een cast die het theatrale effect van de oost-west-botsing nog versterkt. De intense, sterk gezongen titelrol van de Armeense Karine Babajanyan, is tranenverwekkend.

Kasper Jansen