Doofheid is vaak gevolg van virus

Bijna een kwart van alle Nederlandse drie- tot vijfjarige kinderen die doof of zeer slechthorend zijn, liep die gehoorschade op na een virusinfectie in de baarmoeder. Het gaat om het cytomegalovirus (CMV). Een zwangere vrouw met een CMV-infectie kan haar ongeboren kind besmetten doordat het virus de placenta kan passeren. Dat schrijft een onderzoeksteam van het Leids UMC in drie artikelen in de Journal of Clinical Virology.

Het cytomegalovirus is een veelvoorkomend, relatief onschuldig virus. Kinderen raken via speeksel en urine besmet, volwassenen soms ook bij seksueel contact. Bij wie eenmaal besmet is, blijft het virus meestal levenslang ‘slapend’ in het lichaam aanwezig.

Ernstige complicaties ontstaan eigenlijk alleen als een ongeboren kind in de baarmoeder besmet raakt. Gehoorschade, aantasting van het gezichtsvermogen en andere neurologische aandoeningen komen dan na de geboorte aan het licht. Dat gebeurt jaarlijks bij zo’n 160 kinderen in Nederland.

De Leidse kinderartsen onderzochten 179 slechthorende kinderen. Acht procent van hen was voor de geboorte met CMV besmet. CMV-besmetting blijkt vooral verantwoordelijk voor ernstiger gehoorschade. Onder de zeer slechthorende en dove kinderen was maar liefst 23 procent in de baarmoeder met CMV besmet geraakt.

Slechthorendheid bij kinderen is een groot probleem omdat ze moeite hebben om te leren praten. Hierdoor lopen ze vaak een ontwikkelingsachterstand op. De gehoortest die pasgeborenen tegenwoordig ondergaan brengt de CMV-schade vaak niet aan het licht, omdat bij 85 procent van de besmette kinderen de problemen pas gedurende de eerste levensjaren zichtbaar worden.

Preventie is tot nu toe de enige manier om neurologische schade te voorkomen. Hoogleraar sociale pediatrie, en een van de onderzoekers, Anne Marie Oudesluys: „Hygiënische maatregelen zoals handenwassen na het verschonen van luiers verminderen het risico van een CMV-infectie bij zwangeren. Artsen moeten bekender worden met CMV en zwangere vrouwen waarschuwen.” Mogelijk ondervinden meer kinderen de gevolgen van CMV. Oudesluys: „We hebben nu alleen kinderen met ernstige gehoorbeschadiging aan beide oren onderzocht. We weten dat het virus ook mildere vormen van gehoorbeschadiging veroorzaakt.”