Incassobeleid DSB omstreden maar geoorloofd

Er was ophef deze week toen het incassobureau van het failliete DSB zijn werk hervatte. Ten onrechte, aldus de branche. Dit werk is „niet ondeugdelijk”.

Eerst is er een vriendelijk telefoontje. Of ze mogen langskomen. „We willen u graag helpen”, klinkt het, om uw betalingsprobleem op te lossen. Wie daarop ingaat en vervolgens de ‘budgetcoaches’ van Inspectrum binnenlaat, kan al nauwelijks meer terug.

Binnen een kwartiertje theedrinken zit hij of zij vast een aan looncessie: voortaan zal een aanzienlijk deel van het salaris automatisch worden afgeroomd naar de bank met de schuldvordering. Formeel geheel vrijwillig, volgens gedupeerden „onder grote druk”, wordt hiertoe een zogeheten ‘akte van cessie’ ondertekend. Normaal gesproken is hier een gerechtsdeurwaarder voor nodig.

Dat is in kort bestek de gebruikelijke methode waarop de inmiddels failliete DSB Bank zijn wanbetalers naar een „minnelijke oplossing” begeleidt. „We willen liever geen kostbare gerechtelijke procedures”, verdedigt Marcel Meijer van Inspectrum zijn beleid op zijn website. Inspectrum is het eigen incassobureau van DSB. Het voert een intensief beleid: klanten die ook maar één betalingstermijn hebben gemist, kunnen bezoek van de budgetcoach verwachten.

De afgelopen dagen ontstond ophef omdat Inspectrum (zelf niet failliet) de incassomethoden heeft hervat. Terwijl de meeste wanbetalers juist door het faillissement van DSB Bank in die betalingsproblemen zijn gekomen: hun rekeningen zijn bevroren, de automatische betalingen voor rente en aflossing op leningen bij hetzelfde concern zijn stopgezet.

Nadat gedupeerde klanten dreigden met een kort geding, hebben de twee curatoren van de bank de betrokken betaalrekeningen heropend. Zij benadrukten dat de betalingsverplichtingen van alle DSB-klanten onverminderd blijven bestaan. Wel hebben ze aangekondigd de incassomethoden van Inspectrum „grondig” te analyseren. Schikkingen en akten van cessie mogen niet meer door Inspectrum worden aangeboden zonder goedkeuring van de curatoren.

Al voor het faillissement gold de incassomethode van DSB met de snelle cessie-acties als omstreden. Althans onder klanten die niet langer aan hun betalingsverplichtingen kunnen voldoen. „Teken nooit een akte van cessie op uw loon”, waarschuwt de website dsbramp.nl. „U komt er niet meer van af en het kan een schuldregeling volkomen onmogelijk maken.” Ook concurrenten hebben kritiek. Directeur Raymond Minks van incassobureau Solveon van ABN Amro heeft zo zijn bedenkingen tegen de „budgethulpen” van DSB. „Als je de looncessie te vroeg inzet, is dat niet zonder meer toegestaan. Het is op zich geen slecht instrument – wij gebruiken het ook – maar het is een zwaar middel. Daarvan moet je goed de proportionaliteit wegen, een belangrijk beginsel bij incasso.”

De Rotterdamse notaris Vic van Heeswijk vindt de kritiek onterecht. Volgens hem had DSB een uiterst professioneel incassobeleid ontwikkeld, „dat later bij veel anderen banken model heeft gestaan.” Van Heeswijk was de afgelopen jaren de notaris die de executieveilingen voor DSB organiseerde. Dat kwam erg weinig voor. Van Heeswijk: „Jaarlijks vinden er in Nederland ongeveer 2.500 executieveilingen plaats. Daarvan waren er in het afgelopen jaar nog geen 10 van DSB.” Een teken dat het incassobeleid „efficiënt” is geweest. Voor 2007 werkte Van Heeswijk ook voor ING. „Die hadden er wel 3 per dag.”

Volgens Van Heeswijk blinkt zowel Inspectrum als de afdeling intensief beheer al jaren uit in een „alert optreden” bij wanbetaling. „Waar andere banken de eerste maanden uitsluitend brieven schreven in een steeds grimmiger toonzetting zat DSB al binnen drie weken bij de wanbetalende klant aan de keukentafel.” DSB had volgens de notaris goed in de gaten dat brieven niet helpen; die worden niet gelezen of geopend. Bij de geringste achterstand bellen, mailen of een sms’je sturen is veel effectiever. „Het hoort bij de zorgplicht van een bank om snel in te grijpen. Wie onbetaalde rekeningen vier maanden of langer laat oplopen, weet dat die achterstand gewoonlijk niet meer is in te halen.” Raymond Minks van Solveon weerspreekt dat zijn bedrijf of ABN Amro het incassobeleid van DSB hebben overgenomen. „Wij voeren al jaren ons eigen beleid.”

Voorzitter Jet Creemers van de Nederlandse Vereniging van Incasso-ondernemingen bestrijdt eveneens de stelling dat Inspectrum verkeerd of ondeugdelijk incassobeleid voert. Inspectrum is lid van de NVI en bezit het NVI-keurmerk. Creemers: „Ik heb het nagevraagd: er is bij het onafhankelijke Keurmerkinstituut geen aanleiding om dat bij Inspectrum af te nemen.” Directeur Willem van Weperen van die organisatie bevestigt de status van Inspectrum. „Het keurmerk is niet ingetrokken. Maar het NVI heeft ons wel om aanvullend onderzoek gevraagd.” Akten van cessie zijn volgens Creemers een ,,legitiem middel” dat door Inspectrum „op vrijwillige basis” wordt ingezet. „Ik heb laatst een klant op televisie gehoord die terecht ook naar zichzelf wees. Wie voor een afbetalingsregeling tekent heeft ook een eigen verantwoordelijkheid.”