kort

Trekvogels brengen tweede stel jongen groot tijdens de trek

Door een onzer redacteuren

rotterdam. Diverse Amerikaanse trekvogels blijken na het jaarlijkse broeden in hun noordelijke broedgebied op een tussenstop op weg naar het zuiden nogmaals te broeden. Ze trekken halverwege de zomer naar het zuiden en brengen tussen juli en september een tweede stel jongen groot in het westen van Mexico. Pas daarna trekken ze verder naar het tropische overwinteringsgebied. Biologen verbonden aan de University of Washington (Seattle) en aan ‘Environment Canada’ in Saskatoon brengen dit opzienbarende nieuws in de Proceedings of the National Academy of Sciences. Het voorkomen van ‘double breeding’ tijdens een tussenstop in Mexico is nooit eerder beschreven. Wel was al bekend dat twee Euraziatische soorten (de kwartel en de morinelplevier) tijdens hun trek van zuid naar noord in het voorjaar soms ook al broeden tijdens een tussenstop voor ze in het zomergebied hun nest bouwen. Dat vogels meer dan één legsel per broedseizoen hebben, is niets bijzonders, maar bijna altijd wordt in hetzelfde gebied gebroed. Het nu ontdekte tweede broedgebied van Amerikaanse trekvogels ligt vele honderden, soms duizenden kilometers van hun ‘gewone’ broedgebied.

Een fantoomhand kun je ronddraaien

Door een onzer redacteuren

rotterdam. Je hebt geen arm meer – en toch kun je de vorm en functie van die arm in extreme mate veranderen. Dat ondervonden zeven proefpersonen die door amputatie een arm misten, en allemaal nog controle voelden over hun afwezige arm. De proefpersonen deden mee aan een experiment van neurowetenschappers uit Oxford en Zürich. Hun nieuwste vinding verscheen maandag in Proceedings of the National Academy of Sciences (Early Edition, online).

Stel u voor dat u uw rechterhand ophoudt, als om een aalmoes te ontvangen. Probeer dan de pols een kwartslag naar buiten te draaien, met de handpalm aan de bovenkant. Dat lukt niet. De vijf mannen en twee vrouwen (allemaal psychisch gezond) deden hun uiterste best om zich voor te stellen dat het wél kon. Elk uur van de dag moesten ze vijf minuten oefenen. Bij vier van de zeven proefpersonen slaagde de opzet. Wat de onderzoekers verbaasde is dat de deelnemers daarmee ook het gevoel kregen dat de anatomie van hun hand was veranderd. Eén van hen had het gevoel dat zijn pols een kogelgewricht had, zoals de schouder. Twee anderen beschreven hun polsgewricht als een as waar de hand vrij om kon draaien, zoals bij een windmolen. Een van de deelnemers had zo veel geoefend dat hij spierpijn had gekregen in zijn fantoompols.

Wetenschappers op NS-station Leiden

Door een onzer redacteuren

LEIDEN. Acht Leidse wetenschappers staan sinds gisteren op het perron van het NS-station in Leiden om reizigers te vertellen over uiteenlopende wetenschappelijke onderwerpen. Onderwerpen die aan de orde komen zijn onder meer stamcelonderzoek, het lezend brein, de geschiedenis van de Indianen en nanotechnologie. De wetenschappers doen mee aan het festival NS Try Out, het eerste culturele festival op een treinstation. Behalve de masterclasses kunnen reizigers op het station in Leiden kijken en luisteren naar muziek, dans en theater. Aanmelden voor een academische masterclass kan via internet of op het NS-station. Het festival duurt tot en met zaterdag.

Bekijk de onderwerpen op www.nstryoutfestival.nl