Shakira klinkt als een wolf of als vrouw in barensnood

cd pop

Shakira, She Wolf

Toen Shakira vier jaar was leerde ze buikdansen. Toen ze acht was, ontdekte Shakira dat ze zelf nummers kon schrijven. Op haar tiende zong Shakira waar ze maar kon, in cafetaria’s, voor mijnwerkers; optreden werd een verslaving. Zoals ze het nu zelf omschrijft: het was niet zomaar een ambitie, het was dwangmatig.

Diezelfde dwang spreekt uit Shakira’s muziek. Als Shakira (geboren als Shakira Isabel Mebarak Ripoll, te Barranquilla, Colombia, in 1977) haar mond opendoet, is er geen sprake van zomaar zingen. Het lijkt alsof ze haar hele lichaam inzet om klank voort te brengen. Geen probleem dat die stem, zoals een leraar op de lagere school opmerkte, soms klinkt als een geit. Shakira klinkt evengoed als een trompet, een wolf, of een vrouw in barensnood. Voor Shakira is alles wat uit de krochten van haar wezen komt, de moeite waard.

Ook haar derde cd She Wolf, de opvolger van Oral Fixation Vol. 2 (2005), klinkt als een klok. De romantische sound met Latin-invloeden is verdwenen, haar muziek drijft op een stroom van elektronische akkoorden, die zich nu eens glooiend, dan weer hortend en stotend om haar vocale uitschieters welft.

Die dansbare onderstroom wordt aangekleed met verrassende vondsten, zoals een koerende klezmer-klarinet in ‘Long Time’ of het houterige klokkenspel van ‘Good Stuff.’ Shakira’s stem is kamerbreed en imposant, met hier en daar een jankende toon. En ze is bizar: zoals haar weerwolfimitatie (‘Awhoo’) in ‘She Wolf’, en het einde van ‘Men In This Town’, waar een vrouw het moeizame liefdesleven in Los Angeles bezingt („Matt Damon’s is not meant for me”) om te concluderen dat hopen op liefde zoiets als zelfmoord is. In het afsluitende couplet, met de herhaalde woorden „It’s a suicide way, they say” klinkt de zangeres alsof ze lachgas heeft genomen.

Afgezien van het wat bleke ‘Gypsy’ is She Wolf een vervoerend geheel. Stoere liedjes als ‘Did It Again, Why Wait’ en ‘Mon Amour’ denderen voorbij; de single ‘She Wolf’ heeft een moderne monotone basis, en ‘Spy’ (met Wyclef Jean) biedt luchtige dancehall, met Shakira als trompet. Ze werkte voor de meeste nummers samen met Neptunes-producer Pharrell Williams, die hier warmbloediger is dan op Madonna’s album Hard Candy (2008).

De teksten op She Wolf zijn uitgesproken: „Just let those eloquent hands of yours (all night long)/ just keep on going” (in ‘Long Time’).

Het aantrekkelijke aan Shakira is haar doorleefdheid, ze is geen popprinses, ze is mens. Onderwerpen als seks, relaties en vrouwelijkheid worden ons rauw opgediend. Zoals ze op haar vorige cd al liet weten: „I don’t always smell like strawberries and cream”.

Hester Carvalho

Bekijk de clip van de single ‘She Wolf’ via nrc.nl/kunst