Illegaal downloaden? Verbinding vertraagt direct!

Vandaag doet de rechter in Amsterdam uitspraak in de zaak tegen The Pirate Bay.

Is het tegengaan van illegaal downloaden echt haalbaar? „Waar een wil is, is een weg.”

De amusementsindustrie eist dat The Pirate Bay niet langer links aanbiedt naar auteursrechtelijk beschermde muziek en films. Eerder werd de Nederlandse site Mininova hiertoe door de rechter verplicht. Vandaag doet de rechtbank in Amsterdam uitspraak in de zaak tegen de Zweedse downloadsite.

Dergelijke zaken worden in Nederland aangespannen door de stichting Brein (Bescherming Rechten Entertainmentindustrie Nederland). Directeur en boegbeeld daarvan is de jurist Tim Kuik. Hij is een van de succesvolste bestrijders van illegaal aanbod ter wereld: in 2008 wist hij meer dan 300 sites uit de lucht te krijgen. Individuele downloaders hebben niets van hem te vrezen, zegt hij. Al wil hij eventueel wel hun internetverbinding trager maken.

Veel artiesten vinden gratis downloaden prima. Ze verdienen meer aan optredens en verkopen zelfs meer cd’s.

„Voor zover die artiesten rechthebbende zijn, mogen ze dat zelf weten. De rechthebbende maakt die keus en niet iemand anders. Wij zijn nu druk met een raamwerk van jurisprudentie. Zo kun je snel optreden en ervoor zorgen dat een ander niet met jouw werk aan de haal gaat.”

The Pirate Bay en Mininova worden mede door uw toedoen in hun voortbestaan bedreigd. Maar er verschijnen alweer lijsten met alternatieven op internet. Ervaart u uw werk als vechten tegen de bierkaai?

„Nee, want wij zijn bezig met dat raamwerk, en als dat klaar is kun je heel snel illegale sites afsluiten. Een webdienst die structureel gebruikmaakt van ongeautoriseerde content, of de beschikbaarheid daarvan, is onrechtmatig en schadeplichtig. Als je die content zelf op je website hebt staan maak je directe inbreuk. Dat is één.

In de zaak-Mininova is vastgesteld dat een site niet mag wachten op klachten van rechthebbenden over ieder bestand apart, zogeheten notice and takedown, want dan blijf je aan de gang. Ze moeten zelf bestanden verwijderen waarvan ze redelijkerwijs kunnen weten dat ze inbreuk maken. Dat is twee.

Veel van die sites met dubieuze zakenmodellen opereren anoniem en staan onder valse gegevens geregistreerd. Dan kun je ze niet aanpakken. Wij vinden dat hostingproviders een inspanningsverplichting hebben om naam- en adresgegevens te verifiëren van hun klanten. Ook moeten ze de dienstverlening opschorten als ze reden hebben om aan te nemen dat die gegevens onjuist zijn. We zijn bezig dat juridisch ook helder te krijgen. Als dat derde onderdeel in orde is, kun je heel snel handhaven.”

En dan komt er weer een nieuwe techniek en kunt u opnieuw beginnen.

„Het is onafhankelijk van de techniek. Technieken zijn op zichzelf niet legaal of illegaal. Of een site onrechtmatig is, hangt ervan af hoe die ervan gebruikmaakt. Als er nieuwe technieken komen, zijn deze principes zodanig uitgekristalliseerd dat je een site snel kunt beoordelen en aanpakken.”

Maar dan gaat zo’n site naar een land als Paraguay.

„Als een site vanuit het buitenland opereert, kan afsluiten voor Nederland een oplossing zijn.”

Bent u voor het Franse model, waarbij hardnekkige downloaders hun internetverbinding kwijtraken?

„Dat gaan we niet met Brein doen.”

Maar u bent niet tegen?

„Als ik Spanje en Zweden met elkaar vergelijk, dan zie ik dat het in Spanje uit de hand loopt, omdat die handhaving niet loopt. In Zweden werd The Pirate Bay veroordeeld en bijna tegelijkertijd kwam er regelgeving waardoor naw-gegevens van downloaders opvraagbaar werden, en onmiddellijk schoten de cd-verkopen omhoog. Er is dus groot verschil tussen niets doen en wel iets doen.”

Het geniepige van internet afsluiten is dat huisgenoten er ook mee getroffen worden. Alsof je na een zware verkeersovertreding de auto van een gezin van de weg weert in plaats van de bestuurder. Is dat juridisch verdedigbaar?

„Daar zou inderdaad naar gekeken moeten worden. Als je ervoor kiest je op de individuele consument te richten, moet je dat proportioneel doen. Je moet voorlichting geven – waarom is er auteursrecht en waarom is dat goed – waarna je gericht waarschuwingen verstuurt via de internetprovider, op aangeven van een controlerende instantie.

En wat mij betreft is dat niet Brein. Wij zitten achter de aanbieders aan en niet achter de individuele consument. Er zou uiteindelijk een sanctie moeten zijn die de consument aanzet tot naleven.

Maar geen afsluiting, vanwege de vrijheid van informatie. Je kunt wel de snelheid van de verbinding terugbrengen, zodat iemand bij het up- en downloaden van films en muziek belemmerd wordt. Dat is technisch mogelijk en daarbij: waar een wil is, is een weg.”