Als ontwikkelingswerker wordt Bill Gates wat minder zakelijk

Toen Bill Gates nog jong was, wilde hij van zijn enthousiasme voor software een winstgevende onderneming maken. De oprichter van Microsoft werd rijker dan hij ooit had durven dromen. Maar Gates is in de loop der tijden veranderd. Zijn jongste idee is niet hoe je arm kunt worden met behulp van ‘slechte’ technologie. Maar hij zal wél geld weggeven om mensen te helpen die zich bezighouden met de eenvoudigste economische activiteit ter wereld: landbouw voor eigen levensonderhoud.

De verandering heeft zich geleidelijk voltrokken, maar op een gegeven moment is Gates steeds meer van zijn tijd gaan besteden aan liefdadigheid. Uiteraard geeft hij nog steeds leiding aan een onderneming: een stichting die het beheer voert over 30 miljard dollar. Maar de ‘cultuur van het geven’ verschilt nogal van de wereld van de ontwikkeling en de verkoop van commerciële producten.

Toen hij deze nieuwe weg insloeg, hield Gates aanvankelijk vast aan zijn overtuiging dat geavanceerde technologie de sleutel was voor het oplossen van problemen. Vroegere dromen van op software gebaseerde oplossingen van het armoedeprobleem werden echter spoedig losgelaten. Gates leert snel, maar de Bill & Melinda Gates Foundation is dikwijls gekritiseerd, omdat zij te veel oog zou hebben voor onderzoek in laboratoria en te weinig voor het werk op het veld.

De klachten waren misschien wat overdreven, maar het is lastig voor Gates om zijn imago van technonerd kwijt te raken. Toch heeft hij vooruitgang geboekt. Zijn toespraak op het World Food Prize Symposium in Des Moines (Iowa) ging voor het grootste deel over het werk op het land en over het „door de ogen van kleine boeren kijken” in Afrika.

Deze manier van kijken leidt weliswaar nog steeds tot enige investeringen in hightech, met name op het gebied van het onderzoek naar nieuw zaaigoed. Maar in Afrika is de grootste uitdaging het op een zo efficiënt mogelijke wijze gebruik maken van datgene wat allang bekend is. De stichting wil zich richten op ‘lowtech’ als graantransporten, boereneducatie en marktondersteuning.

Gates heeft geen afstand gedaan van zijn zakelijke manier van denken. Hij blijft erop hameren dat liefdadigheidsinstellingen zo doelmatig mogelijk te werk moeten gaan. En zijn ondernemingszin blijft prevaleren, zij het in getransformeerde vorm. Bij Microsoft was Gates altijd op zoek naar grote, nog niet goed bediende markten. Als het om liefdadigheid gaat, bieden de zichzelf bedruipende boeren in Afrika dezelfde kansen.

Edward Hadas

Vertaling Menno Grootveld

Voor meer commentaaruit Londen:www.breakingviews.com