'Economische crisis of niet, wij zijn klaar voor de euro'

Na jaren van Chinese groeicijfers is ook de economie van Estland (1,3 miljoen inwoners) hard geland. Dit jaar wordt Estland geconfronteerd met een krimp van 15 procent. Toch is de meest noordelijke van de Baltische staten anders dan Letland of Litouwen, benadrukte de Estse premier Andrus Ansip tijdens een staatsbezoek aan Nederland. Nee, dit betekent zeker niet het einde van de solidariteit onder de Baltische landen, verzekert de leider van de centrum-rechtse regering. Maar buurland Letland ligt aan het infuus bij het IMF, en dat is voor zijn land niet het geval.

Waarin zit dan dat grote verschil met de andere Baltische landen?

„Overal zijn politici goed in investeren en het spenderen van belastinggeld om hun ideeën te realiseren, ook in Estland. Maar tijdens de jaren van groei zijn wij daar heel voorzichtig mee geweest. De lonen bij de overheid zijn de laagste van heel de Europese Unie. Door die voorzichtige aanpak hebben we reserves kunnen opbouwen die ons helpen tijdens deze crisis. Daardoor voldoen we nu al aan alle criteria voor toetreding tot de eurozone, omdat we nu ook de inflatie onder controle hebben. Die bedraagt nog maar 0,2 procent. En na jaren van begrotingsoverschotten hebben we nu even een tekort van 2,7 procent, maar ook dat blijft binnen de criteria van het Verdrag van Maastricht. Wij willen geen uitzonderingen vragen voor de toetreding tot de euro.”

Is op dit moment investeren in de economie niet belangrijker dan het invoeren van de euro? Uw economie krimpt met 15 procent en de werkloosheid is gestegen tot 13,5 procent.

„Wij willen onze belofte houden. Bovendien komt 70 procent van de buitenlandse investeringen uit Zweden en Finland. De lonen bij ons liggen drie tot vier keer lager, maar ondernemers uit die landen herinneren zich nog goed de devaluaties van hun munten in de jaren tachtig. Zij twijfelen en vrezen dat wij ook gaan devalueren. Dat is sinds 1992, toen onze munt werd gekoppeld aan de Duitse mark, niet gebeurd. Maar de enige manier om hun twijfels weg te nemen is zo snel mogelijk de euro introduceren. Dat maakt ons attractiever.”

Economen waarschuwden al vóór de crisis voor een vastgoedzeepbel in Estland. Die markt is inderdaad ingestort. Heeft u toch niet ergens gefaald?

„Er waren enkele waarschuwingen, maar niemand kon deze crisis zien aankomen, en zeker niet de impact ervan. Ook Barack Obama niet. Aan het begin van zijn verkiezingscampagne dacht hij dat Irak het belangrijkste thema was. Maar wij hebben tenminste geen overheidsgeld hoeven gebruiken om banken te redden, wij hebben nog wat reserves om te investeren en dat doen we nu. Bijvoorbeeld door de bouw van een eerste kerncentrale en om de export verder te stimuleren, die bedraagt nu al 55 procent van ons bruto binnenlands product. Voor Griekenland is dat nog geen 10 procent.”

Die export gaat met 20 procent omlaag en u heeft opnieuw een tekort op de handelsbalans.

„Dat was inderdaad een tijdelijk gegeven afgelopen zomer, maar nu gaat de export weer langzaam maar zeker omhoog en gaan we opnieuw naar een overschot. Onze grote groei in de jaren negentig hebben we te danken aan de EU. Door de introductie van de euro en verdere toenadering tot de EU zullen we de crisis overleven en opnieuw groeicijfers laten zien. En iedereen zegt ook dat we welkom zijn als we ons, zoals nu, aan de criteria kunnen houden.”