Rode prinses toch naar Buchmesse

Vijftien jaar lang  is er gewerkt aan de 61-ste aflevering van de Frankfurter Buchmesse,die vanavond wordt geopend door de Duitse kanselier Merkel en de Chinese vice-president Xi Jinping. De toekomstige president van China, althans volgens meer ervaren Peking-watchers, is aanwezig omdat Chinese literatuur en non-fictie centraal staan. China is ,,hoofdgast”  op de Buchmesse, het commerciele

Dai Qing in 2000. (Foto AFP)

Dai Qing in 2000. (Foto AFP)Dai Qing in 2000. (Foto AFP)

Vijftien jaar lang  is er gewerkt aan de 61-ste aflevering van de Frankfurter Buchmesse,die vanavond wordt geopend door de Duitse kanselier Merkel en de Chinese vice-president Xi Jinping. De toekomstige president van China, althans volgens meer ervaren Peking-watchers, is aanwezig omdat Chinese literatuur en non-fictie centraal staan. China is ,,hoofdgast”  op de Buchmesse, het commerciele boekenfestijn.

Meer dan 2000 Chinese uitgevers, schrijvers, dichters en kunstenaars zullen op de grootste boekenbeurs van Europa het nieuwe China laten zien. Aan Chinese zijde is de Buchmesse even goed voorbereid als de Olympische Spelen of het 60-ste verjaardagsfeest van de Volksrepubliek. Van de kant van de beursorganisatie wordt benadrukt dat alle gevoelige thema’s -de dictatuur van het volk, Tibet, de Oeigoeren, de milieuvervuiling- niet onbesproken zullen blijven in de discussiefora en andere bijeenkomsten.

Heel goed mogelijk, maar  of dat werkelijk het geval is, moet worden afgewacht.  Zeker de helft van de themabijeenkomsten wordt betaald door het Chinese ministerie van Cultuur. Beurs-directeur Boos ging zover te voorspellen dat juist Duitsland de  les heeft geleerd dat door dialogen muren geslecht kunnen worden.

De voortekenen dat  voor  Chinese andersdenkenden de muren zullen verdwijnen, zijn niet heel gunstig. Buchmesse-directeur Boos nodigde bijvoorbeeld de dissidente schrijvers Dai Qing en Bei Ling uit omdat zij al jaren lang een ander geluid laten horen. Maar de invitatie werd vervolgens onder druk van de Chinese ambassadeur in Berlijn weer ingetrokken.

De Duitse afdeling van de schrijversorganisatie Pen heeft hen vervolgens bij wijze van protest uitgenodigd om toch te komen. Dai Qing, de schrijvende adoptiedochter van een van Mao’s maarschalken en dus een zogeheten ,,rode prinses” zal dus wel aanwezig zijn om haar China te laten zien. Haar een uitreisvisum weigeren zou een schaduw over de  ,,Chinese”  Buchmesse hebben geworpen.

De voormalige communiste, een zeer uitgesproken en vrolijke vrouw die zeer van haar land houdt en er nooit over gepiekerd heeft naar de VS te verkassen, schrijft boeken die in China verboden zijn.  Haar gevangenismemoires en haar boeken over aanslagen op het milieu, zoals zij de Drieklovendam in de Yangtze-rivier omschrijft en over sociale rampen, die volgens haar voortvloeien uit de snelle groei, hebben haar naam gevestigd in het buitenland, maar in China is zij nagenoeg onbekend. Waar de voormalige raketingenieur en spionne over gaat praten op de Buchmesse vertelt zij vandaag in NRC Handelsblad.