Buchpreis passeert Nobelprijswinnaar

De Berlijnse schrijfster Kathrin Schmidt heeft de prestigieuze Deutscher Buchpreis gewonnen, de prijs voor de beste Duitstalige roman van 2009. Dat is gisteravond in Frankfurt bekendgemaakt, aan de vooravond van de Frankfurter Buchmesse.

Kathrin Schmidt (51) was een van de zes genomineerden voor de prijs van 25.000 euro, onder wie zich ook Herta Müller bevond, de kersverse winnares van de Nobelprijs voor de literatuur.

Herta Müller, een Duits-Roemeense schrijfster die veel over de communistische dictatuur in Roemenië heeft gepubliceerd, was met haar roman Atemschaukel genomineerd. Ze was dit jaar de grote favoriet voor de Buchpreis. De verwachting was dat in het geval Müller niet zou winnen, Stephan Thome met Grenzgang de prijs zou krijgen. Maar de jury, onder leiding van Richard Kämmerlings van de Frankfurter Allgemeine Zeitung, oordeelde soeverein dat Du stirbst nicht van Schmidt het beste boek was.

„De roman vertelt de geschiedenis van het herwinnen van een wereld. Woord voor woord en zin voor zin zoekt de hoofdfiguur, die na een hersenbloeding uit haar coma ontwaakt, naar haar verloren taal en verdwenen geheugen. Soms laconiek, soms spottend en ongemakkelijk schildert het boek de ‘binnenwereld’ van de zieken”, aldus de jury. Het boek is sterk autobiografisch. De hoofdfiguur is schrijfster en heet Helene; het alter ego van de auteur zelf.

Schmidt woont in de Oost-Berlijnse wijk Hellersdorf. Ze is geboren in Erfurt, in de DDR. De roman speelt tegen de achtergrond van de val van de Muur, de ondergang van de communistische staat en de Duitse hereniging.

Schmidt, moeder van vijf kinderen, schreef eerder onder andere Seebachs schwarze Katzen en Königs Kinder, en de dichtbundels Totentänze en Flussbild mit Engel. Haar werk valt te kenschetsen als magisch realistisch. In 1997 werd ze voor een jaar benoemd tot ‘stadsschrijfster’ van Berlijn.

In het Nederlands verscheen van Schmidt in 1999 bij Prometheus het alleen nog tweedehands verkrijgbare De Gunnar Lennefsen-expeditie.