Buitenlands strafblad gaat meetellen

strafdossierIn Duitsland veroordeeld wegens vastgoedfraude? In Frankrijk na een aanrijding het rijbewijs kwijtgeraakt? Of in België vastgezeten wegens kinderporno? Het openbaar ministerie in Nederland kan die buitenlandse veroordelingen binnenkort mee laten tellen tegen verdachten die hier opnieuw in de fout gaan.

Een JBZ-besluit van het platform van de Europese ministers van Justitie uit 2008 maakt dat mogelijk, minister Hirsch Ballin (Justitie, CDA) past de wet ervoor aan, zo heeft de ministerraad vorige week besloten. Recidive krijgt zo een Europese dimensie.  Niet alleen het strafrecht wordt daarom aangepast, maar ook bijvoorbeeld de Wegenverkeerswet of de Luchtvaartwet.

Het was tien jaar geleden,  bij de invoering van de Euro, bedoeld om valsemunters af te schrikken. Wie knoeide met de nieuwe Eurobiljetten en veroordeeld werd, kon erop rekenen dat hem dat bij herhaling extra straf zou opleveren. Ook als het delict in een ander Europees land gepleegd zou worden.  De Europese ministers van Justitie en Financiën bereikten daar, in het belang van die megaoperatie,  snel overeenstemming over, daarna duurde het nog vijf jaar voordat de wet ook daadwerkelijk ingevoerd werd.

Vorig jaar bereikten de Europese ministers van Justitie in JBZ-verband overeenstemming over algehele invoering van die Europese recidive-wetgeving. De consequenties ervan kunnen  in de praktijk groot zijn. Eerdere veroordelingen in het buitenland kunnen niet alleen leiden tot een derde strafverzwaring, maar ook tot langere termijnen van het voorarrest. Vanaf dit jaar moeten alle Europese lidstaten registers bijhouden van in eigen land veroordeelde onderdanen en die desgevraagd beschikbaar stellen aan andere EU-landen.

Op termijn komt die informatie daardoor terecht in elk strafdossier van iemand die in Nederland terecht staat, zo verwacht het ministerie van Justitie. Ook als het om een buitenlander gaat. Een Fransman die in Nederland terecht staat, kan dan worden nagetrokken in het Franse justitieel documentatiesysteem waardoor zijn strafrechtelijk verleden in de hele Europese Unie zichtbaar wordt. Zo kan een verdachte die ogenschijnlijk als first offender zijn strafzaak ingaat, op basis van die nieuwe feiten eruit komen als beroepscrimineel, inclusief de daarbij horende strafmaat. Draaideurcriminelen die nu alleen in een inrichting geplaatst kunnen worden na drie veroordelingen in vijf jaar tijd (ISD-sanctie) , kunnen straks in de grensregio’s met België en Duitsland ook geconfronteerd worden met veroordelingen daar.

Minister Hirsch Ballin maakt inmiddels haast met de nieuwe wet. Zodra de Raad van State erover heeft geadviseerd, zal die in de Eerste en tweede Kamer worden behandeld. Maar de Raad voor de Rechtspraak, als wetgevingadviseur, betwijfelt of vervolgens alle Europese landen tijdig in staat zullen zijn om op grote schaal justitiële antecedenten aan te leveren voor zo’n Europees strafregister. Eerder dit jaar is in  Europees verband weliswaar besloten om om zo’n register aan te leggen, maar als invoeringsdatum wordt daarbij 2012 genoemd, zo stelt de raad in haar advies. Dat kan leiden tot rechtsongelijkheid, of vertraging in lopende strafzaken omdat er in andere landen om eventuele justitiële antecedenten en de uitleg ervan moet worden gevraagd, aldus de raad.

Reageren? Nuanceren en argumenteren verplicht. Volledige naamsvermelding.