Een mankement om een mankement te repareren

De nieuwe `leerroute` die ons door staatssecretaris Van Bijsterveldt (Onderwijs, CDA) wordt voorgesteld, is een zoveelste poging een mankement in het onderwijs uit de weg te ruimen met behulp van een nieuw mankement (NRC Handelsblad, 30 september).

Ten eerste is het een misvatting dat we het onderwijs aan de jongste leerlingen wel over kunnen laten aan onervaren, gedeeltelijk onbekwame en uit verkeerde motieven voor de klas gezette docenten.

Juist de brugklassers en tweedeklassers vormen de nieuwgierige schoolbevolking die graag iets wil leren, ook wat buiten het lesprogramma valt. Maar daarover hebben die beginnende studenten, die wel iets van hun eigen vak, maar weinig of niets weten van wat zich daarbuiten afspeelt, niks te melden. De bovenbouwleerling kan veel zelf, weet beter wat hij of zij vragen moet en heeft buiten het eigen vak weinig nodig. Laat hen desnoods bijstaan door enthousiaste nieuwelingen. Zet daarentegen juist de eerstegraadsleraar voor de onderbouw, zodat de start van die jonge leerlingen optimaal is.

Ten tweede is het gebrek aan leraren geleidelijk gegroeid, samen met het imagoverlies dat het leraarschap heeft ondergaan. Ook de docenten zijn daar schuldig aan door hun misplaatste hang naar populariteit. ”Noem me maar Willem en kijk, ik draag ook een versleten spijkerbroek met een flodderig T-shirtje!” De enige uitweg uit die gepopulariseerde lerarenstaat is die via het het conrectorschap en het vestigingshoofdbaantje naar een betrekking die, voorgoed, ver van de leerlingen afstaat. Degenen die aan de onderhandelingstafels zitten als vertegenwoordigers van studiecentra, leerplanontwikkelinstituten, pedagogische centra, onderwijsbonden en onderwijsambtenaren waren altijd al bij die ontwikkeling gebaat.

Nog meer onbevoegde docenten kan het onderwijs niet verdragen. Van Bijsterveldt moet iets doen aan het imago, door docenten een eigen werkplek en aanzien op school te geven. Eis daarvoor ook de eigen inzet van de belangengroep, en de animo voor het leraarschap is zo weer terug.