Oestermes met wringvleugel

Voor de keukenkluns die niet zonder verwensingen en rollen leukoplast een oestertje de baas kan worden

Tien kilo mag. Heb je meer oesters in je tas dan hang je. Tenminste, als de milieupolitie of een gewone agent met een weegschaal komt controleren op de dijk.

Er zijn vele kilometers zeedijk waarlangs aan de waterzijde oesters voor het oprapen liggen. De Waddenzee zit er vol mee en al het Zeeuwse water dat zout gehouden wordt.

Genoeg oesters voor het hele Nederlandse volk. Maar ze worden tot nu toe vooral verzameld door mensen van Aziatische afkomst. Het zijn wilde Japanners die hier uitstekend gedijen. Nee, die oesters. Ze werden 45 jaar geleden in Nederlands water uitgezet omdat inheemse oesters doodgingen en Yerseke bang was België niet meer te kunnen beleveren, weg handel, weg werk.

In Nederland werden toen zo goed als geen oesters gegeten. Dat is veranderd. Binnenkort, ruim voor de feestdagen losbarsten, zullen er pakketten met oesters in supermarkten worden aangeboden.

Twee soorten oesters uit Zeeland en een uit Frankrijk, samen in een afgesloten plastic bak met extra zuurstof om ze langer in leven te houden.

Het pakket is bedoeld voor een huiselijke wedstrijd tussen de oesters: welke van de drie wij de lekkerste vinden. Brave gecontroleerde oesters uit de kweek zijn het. Wilde uit de Waddenzee of uit de Oosterschelde moeten we er zelf bij halen om de proeverij nog spannender te maken.

En geen bezwaar; pluk gerust tien kilo de man onderaan de dijk, er zijn er te veel. De Japanners vreten het voedsel weg voor inheemse schelpdieren als we ze niet kort houden.

Maar oesters openmaken is niet iedereen meteen gegeven; een beginner steekt eerder zichzelf open dan de schelp.

Er zijn veel oestermessen te koop. Van beroerde tot redelijke. Maar zelfs de Nederlands kampioen oesters openen (zijn er ook kopjevanzachtgekookteitjeafslaanzonderde-eierschaalteverpulverenkampioenschappen?) was over zijn gereedschap niet tevreden.

Marcel Schouwenaar, 50 oesters in 6,22 minuten, chef van restaurant Karel V in Goes, kreeg vaak de vraag: hoe doe je dat? Hij wist het zelf niet maar ging erover nadenken en, schrijft hij, „na erover nagedacht te hebben heb ik er een hele tijd niet meer over nagedacht”.

Gelukkig brak bij hem op een dag een oestermes. Dat was de aanleiding voor zijn uitvinding. Hij liet aan het handvat van het kapotte een nieuw mes zetten met op de plek waar de duim op het staal rust een vleugel. Verschillende prototypen van dit mes voldeden allemaal beter dan messen zonder vleugel.

Als de punt van het oestermes tussen de schelpen gestoken is moet het mes kantelen om de twee schelpen van elkaar los te wrikken. Het vraagt om kracht en beheersing tegelijk. „Dit blijkt voor de meeste mensen het grootste struikelblok”, schrijft Schouwenaar. Daartoe heeft hij de vleugel bedacht, een kleine hefboom. Met de duim op de vleugel kost het wrikken minder inspanning.

Het prototype is uitontwikkeld tot twee vrijwel eendere commerciële modellen. Een consumentenuitvoering (33 euro) die aan 1 kant geslepen is (scherpte om de sluitspier van de oester door te snijden) en een zogenoemd professionele (43 euro), aan twee kanten geslepen.

Duur? Valt mee. Het is het beste oestermes dat ik ooit in handen had, nee eigenlijk het eerste echt goede. En Marcel Schouwenaar van Marcel Schouwenaar Innoventions in Goes geeft levenslang garantie die alleen vervalt bij slijtage. Het roestvaststalen mes zal in geen 300 jaar slijten. Goed bewaren dus, het garantiebewijs.

Het mes wordt in Nederland gedistribueerd door Solinger Staalwaren Agenturen in Almelo (solinger.nl) en is te koop in deftige kookwinkels. Rare merknaam: EZ Profi. Wringvleugel oestermes heet het pas na vandaag.

Wouter Klootwijk