ChristenUnie laat tanden zien

De kleinste regeringspartij was zaterdag in Zwolle bijeen. De leiders van de ChristenUnie sloegen harde taal uit, met name naar coalitiegenoot CDA.

Op partijcongressen van de ChristenUnie gaat het in eerste instantie om geloof, en iets minder om praktische politiek.

Dat was ook afgelopen zaterdag te zien, in Zwolle. Tijdens het zingen van een psalm houdt iemand zelfs een arm in de lucht om, naar eigen zeggen, de Heilige Geest beter gewaar te worden. Zij hoort even later hoe partijleider André Rouvoet zegt dat het politieke streven van de ChristenUnie in „het perspectief moet worden geplaatst van Jezus Christus als Heer van hemel en aarde”. En hoe fractievoorzitter in de Tweede Kamer Arie Slob bevestigt dat „wij leven voor de glorie van Zijn naam”.

Toch ging het op dit congres niet alleen om de politieke vormgeving van een samenleving conform Gods geboden.

De ChristenUnie is in de regering beland en is daardoor, soms tot eigen verbazing, veroordeeld tot machtspolitiek. Slob lijkt daar beter mee uit de voeten te kunnen dan vicepremier Rouvoet, zo bleek uit de toespraken waarin de partijtop heldere signalen uitzond naar de coalitiepartners.

Vooral het CDA kreeg het voor de kiezen. Met enkele venijnige uithalen probeerde Slob de grootste coalitiepartner bij de les te houden. Premier Balkenende heeft de geruchten over een eventueel vertrek naar Europa als „flauwekul” afgedaan. Slob zal hem aan die woorden houden. Bovendien gaat hij ervan uit dat Balkenende „als persoon en als CDA-leider” net zoveel „commitment” voor het programma en de koers van de huidige coalitie heeft als de ChristenUnie. Dat is nodig, omdat de gevolgen van de crisis „een ongekende wissel trekken op de eensgezindheid, vastberadenheid en overtuigingskracht van de huidige coalitie”. Tijd voor het CDA om op te houden in te gaan op „de flirts van VVD en PVV”.

De kleinste en tegelijk enige coalitiepartij (zes zetels) die niet op verlies staat in de peilingen, zegt over zichzelf, in de woorden van Slob: „Wij zijn geen mooiweerzeilers”. Van het CDA vraagt hij een zelfde instelling, inspanning en eensgezindheid. Het is tijd voor actie, meent Slob.

Dat betekent dat de ChristenUnie van het kabinet verwacht dat het nog deze maand laat weten hoe de AOW-gerechtigde leeftijd zal worden verhoogd tot 67 jaar. Het betekent ook dat er haast moet worden gemaakt met een striktere handhaving van de winkeltijdenwet. Slob „verbaast” zich over de pogingen van minister Maria van der Hoeven (Economische Zaken, CDA) om „met verkeerde argumenten een coalitieafspraak naar de horizon te schuiven”. Slob: „We zullen Maria helpen een probleem op te lossen.”

Rouvoet had het vooral op de oppositie gemunt, die hij wegzette als critici zonder moed die hopeloos achter de feiten aanlopen. „Van sommige stuurlui is het maar goed dat ze aan wal staan.” Van coalitiepartners PvdA en CDA vraagt hij niet langer met één oog naar andere mogelijke coalities te kijken. Daar is deze crisis te serieus voor. „Politiek is geen datingspel.” In een toelichting achteraf blijkt dat Rouvoet bedoelt: laten wij drieën bij elkaar blijven, ook in deze onrustige dagen. En trek je van peilingen niets aan.

Voor de raadsverkiezingen in maart volgend jaar presenteerde het partijbestuur een opvallend seculier verkiezingsfilmpje en een nieuwe slogan: „Stabiel, betrokken, ChristenUnie.”

Het zorgde voor weinig discussie. De leden praatten vooral over typisch eigen thema’s, als seks buiten het huwelijk en de vraag of het Israël van vandaag met bijbelse argumenten verdedigd dient te worden. Verkiezingsstrategie of sociaal-economische kwesties als het kindgebonden budget, gratis schoolboeken of aanrechtsubsidie – een trits die de ChristenUnie tot het ‘zegeningenregister’ van dit kabinet rekent – bleken van minder belang. De leden moeten nog wennen aan de positie van de partij in het midden van de macht. Partijvoorzitter Peter Blokhuis: „Wij wijken af, niet alleen van anderen, maar ook van onszelf. Dat maakt ons onrustig.”