wereldse wiskunde

John D. Barrow 100 Essential Things You Didn’t Know You Didn’t Know .The Bodley Head, London ISBN 978-1-8479-20034, 284 pagina’s, € 14,95

XWiskunde mag dan sinds Galileï een machtig instrument zijn om de wereld om ons heen te beschrijven, toch is het voor de meesten niet meer dan een lastig vak op school. De Engelse wis- en natuurkundige John Barrow doet als directeur van het Millennium Mathematics Project van de universiteit van Cambridge al meer dan tien jaar zijn best dat idee te doorbreken en het grote, vooral jongere publiek te laten zien hoe opwindend en nuttig wiskunde kan zijn. Het onlangs verschenen ‘100 Essential Things You Didn’t Know You Didn’t Know’ is een allegaartje van wiskundige onderwerpen toegepast op het dagelijks leven: honderd stukjes zonder rode draad, zonder indeling, over statistiek, logica, algebra, getaltheorie en hier en daar wat natuurkunde. Zo kom je te weten hoe je jezelf het beste bij verkiezingen kunt bevoordelen, waarom loopings in een rollercoaster niet cirkelvormig zijn, hoe je het snelste passagiers in een vliegtuig krijgt, waarom je méér M&Ms in een doosje krijgt dan bolletjes van een vergelijkbare grootte, etcetera. Met name de hoofdstukken waarin Barrow eenvoudige wiskundige kennis loslaat op sporten bieden soms wonderlijk inzicht: hoe voorspelbaar de records gewichtheffen zijn in de verschillende gewichtsklassen, of waarom hoogspringers over de lat gaan, maar hun zwaartepunt eronderdoor.

Het plezier spat van de pagina’s, bijvoorbeeld in een hilarisch stukje over een voetbalwedstrijd tussen de teams van Barbados en Trinidad, waarbij het puntensysteem beide teams ertoe bracht veel eigen doelpunten te gaan scoren. Ook de citaten die aan elk hoofdstuk vooraf gaan getuigen van Barrow’s gevoel voor humor. Hoe knap elk stukje van vaak niet meer dan twee bladzijden in elkaar zit, blijkt pas wanneer je het probeert na te vertellen. Dan merk je hoe moeilijk het is om een soms best ingewikkeld stukje wiskunde simpel uiteen te zetten. Barrow doet het erg knap en maakt zo korte metten met de mythe dat de wiskunde die we op school leren los staat van de wereld om ons heen.